Ο Τζιμ Λόβελ, ο αστροναύτης της NASA που διηύθυνε την περίφημη αποστολή Απόλλων 13, πέθανε σε ηλικία 97 ετών, ανακοίνωσε η NASA.
Ο Λόβελ ήταν ο κυβερνήτης της επανδρωμένης αποστολής στόχος της οποίας ήταν η προσσελήνωση. Η αποστολή μπήκε σε τροχιά γύρω από τη Σελήνη, αλλά παραλίγο να καταλήξει σε καταστροφή το 1970 μετά μια έκρηξη εν πτήσει, όμως επέστρεψε με ασφάλεια στη Γη.
«Η NASA εκφράζει τα συλλυπητήριά της στην οικογένεια του κυβερνήτη Τζιμ Λόβελ, του οποίου η ζωή και το έργο ενέπνευσαν εκατομμύρια ανθρώπους κατά τη διάρκεια των δεκαετιών», δήλωσε η διαστημική υπηρεσία σε ανακοίνωσή της, χαιρετίζοντας τον «ακλόνητο χαρακτήρα και το θάρρος του» που επέτρεψαν στις Ηνωμένες Πολιτείες να «φτάσουν στη Σελήνη».
Έφυγε από τη ζωή σε ηλικία 79 ετών έπειτα από μάχη με τον καρκίνο, ο αστροφυσικός Διονύσης Σιμόπουλος. Ο επίτιμος διευθυντής του Ευγενιδείου Πλανηταρίου, ήταν βραβευμένος για τη συνεισφορά του στην αστρονομική εκπαίδευση, με σημαντική συγγραφική και δημοσιογραφική δραστηριότητα στον Τύπο, στην τηλεόραση και σε θεάματα πολυμέσων και ως σεναριογράφος σε ενημερωτικές εκπομπές.
Μιλώντας το 2021 στην ΕΡΤ για το πρόβλημα της υγείας του είχε δηλώσει: «Ο καρκίνος στο πάγκρεας είναι πάρα πολύ δύσκολος. Όταν μου ανακοινώθηκε από τους γιατρούς, σκέφτηκα ότι θα έχω 2-3 μήνες ζωής, το πολύ. Ο γιατρός μου είπε αν δεν κάνω τίποτα θα ζήσω 6 μήνες, και αν κάνω αυτά που πρέπει θα ζήσω παραπάνω. Έχουν περάσει 3 χρόνια από τότε, κι εγώ ακόμα ζω και βασιλεύω και πιστεύω ότι θα δω και την τέλεια ανακαίνιση του πλανηταρίου το 2023».
Σε ανάρτηση του στο Facebook, το Ίδρυμα Ευγενίδου αναφέρει: «Ο άνθρωπος που για περισσότερα από 50 χρόνια βρίσκονταν στο τιμόνι του Ευγενιδείου Πλανηταρίου, ως Διευθυντής του κι αργότερα ως Επίτιμος Διευθυντής δεν είναι πια μαζί μας. Ο Διονύσης Σιμόπουλος έφυγε σήμερα από κοντά μας, ήσυχα, περιτριγυρισμένος από την οικογένεια του. Αγαπημένε μας Διονύση Σιμόπουλε Αντίο».
Ποιος ήταν ο Διονύσης Σιμόπουλος
Γεννήθηκε στα Γιάννενα στις 8 Μαρτίου 1943 αλλά μεγάλωσε στην Πάτρα. Σπούδασε Πολιτική Επικοινωνία στο Πανεπιστήμιο της Λουιζιάνα (ΗΠΑ). Την ίδια περίοδο του απονεμήθηκαν διάφορα βραβεία και τιμητικές διακρίσεις σε θέματα ομιλιών και επικοινωνίας.
Άρχισε να εργάζεται τον Ιανουάριο του 1968 και χρημάτισε Επιμελητής (Ιαν.-Σεπ. 1968), Βοηθός Διευθυντής Εκπαίδευσης (Σεπ. 1968-Σεπ. 1969), και Διευθυντής Πλανηταρίου (Σεπ. 1969-Μαρ. 1973) στο Κέντρο Τεχνών και Επιστημών της Λουϊζιάνα (Louisiana Art & Science Museum) καθώς και Ειδικός Σύμβουλος Επιστημονικής Εκπαίδευσης της Σχολικής Επιτροπής (1970-1973).
Τον Οκτώβριο του 1972 προσκλήθηκε στην Αθήνα από το Ίδρυμα Ευγενίδου όπου εργάστηκε ως Διευθυντής του Ευγενιδείου Πλανηταρίου (Απρ. 1973-Απρ. 2014). Έχει διδάξει σε δεκάδες επιμορφωτικά σεμινάρια αποφοίτων πανεπιστημίου και στελεχών επιχειρήσεων ως εισηγητής θεμάτων επικοινωνίας, λήψης αποφάσεων και επίλυσης προβλημάτων, έχει παρακολουθήσει ενεργά πολυάριθμα Συνέδρια και Σεμινάρια όπου παρουσίασε εργασίες του, κι έχει δημοσιεύσει εκατοντάδες άρθρα και μελέτες του σε Ελληνικά και ξένα περιοδικά και εφημερίδες.
Χρημάτισε πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την Αστρονομική Εκπαίδευση (ΕΑΑΕ - European Association for Astronomy Education) (1994-2002), μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου της Διεθνούς Εταιρείας Πλανηταρίων (1978-2008), Γενικός Γραμματέας της Ένωσης Ευρωπαϊκών και Μεσογειακών Πλανηταρίων (1976-2008), Εταίρος (Fellow) της Βασιλικής Αστρονομικής Εταιρείας της Αγγλίας (από το 1978) και της Διεθνούς Εταιρείας Πλανηταρίων (από το 1980), και τακτικό μέλος πολλών άλλων διεθνών επιστημονικών οργανώσεων.
Το 1996 έλαβε την ανώτατη τιμητική διάκριση (IPS Service Award) της Διεθνούς Εταιρείας Πλανηταρίων για την συνεισφορά του στη διεθνή αστρονομική εκπαίδευση, ενώ το 2006 τιμήθηκε με τον «Ακαδημαϊκό Φοίνικα» (Palmes Academiques) του Υπουργείου Παιδείας της Γαλλίας.
Στις 17 Οκτωβρίου 2012, η Ένωση Ελλήνων Φυσικών (ΕΕΦ) τον τίμησε για την συμβολή του στην εκλαΐκευση της επιστήμης σε ειδική εκδήλωση στο Μέγαρο της Παλαιάς Βουλής.
Στην καθιερωμένη ετήσια πανηγυρική συνεδρία της Ακαδημίας Αθηνών στις 22 Δεκεμβρίου 2015, το ανώτατο πνευματικό ίδρυμα της χώρας τον βράβευσε «για τη συνολική του προσφορά στην εκλαΐκευση και τη διάδοση της Αστρονομίας και την πρότυπη λειτουργία του Ευγενιδείου Πλανηταρίου».
Σε ηλικία 76 ετών απεβίωσε, στο σπίτι του στο Κέιμπριτζ, ο εμβληματικός Βρετανός φυσικός Στίβεν Χόκινγκ, ο οποίος εδώ και δεκαετίες βρισκόταν καθηλωμένος σε αναπηρικό αμαξίδιο, εξαιτίας ανίατης νευρολογικής νόσου. Ένας άνθρωπος που συγκίνησε τους πάντες με την προσωπική περιπέτεια της υγείας του και ένας επιστήμονας που -παρόλο που μιλούσε με συνθετική φωνή- ενέπνευσε πολλούς άλλους επιστήμονες με τις πρωτοποριακές ιδέες του. Και, αναμφίβολα, ήταν ο συνδυασμός αυτών των δύο, ενός τόσο προχωρημένου νου σε ένα τόσο αχρηστευμένο σώμα, που τον βοήθησε να γίνει παγκόσμιο σύμβολο. Έγινε διάσημος για το έργο του πάνω στις μαύρες τρύπες, τη βαρύτητα και τη γενική σχετικότητα, ενώ ήταν ο συγγραφέας πολλών δημοφιλών βιβλίων, με κορυφαίο τη «Σύντομη Ιστορία του Χρόνου», που είχε εκδοθεί το 1988, μεταφράσθηκε σε 40 γλώσσες (και στα ελληνικά) και πούλησε περισσότερα από δέκα εκατομμύρια αντίτυπα. Οι κακεντρεχείς πάντως το ονόμασαν «το σπουδαιότερο αδιάβαστο βιβλίο στην ιστορία»! Όπως δήλωσε ο φυσικός Μίτσιο Κάκου στους «Τάιμς της Νέας Υόρκης», «από την εποχή του 'Αλμπερτ Αϊνστάιν είχε να υπάρξει ένας επιστήμονας που να έλξει τόσο πολύ τη φαντασία του κοινού και να γίνει αγαπητός σε δεκάδες εκατομμύρια ανθρώπους σε όλο τον κόσμο». Η κινηματογραφική ταινία «Η θεωρία του παντός» το 2014 για τη ζωή του Χόκινγκ, με τον θαυμάσιο Έντι Ρεντμέιν στον πρωταγωνιστικό ρόλο να κερδίζει το Όσκαρ καλύτερου ηθοποιού, έκανε ευρύτερα γνωστό τον Βρετανό κοσμολόγο. Ο ίδιος χάρηκε με την ταινία και δήλωσε για τον Ρεντμέιν «μερικές φορές νόμιζα ότι ήμουν εγώ». Αλλά το πιο εντυπωσιακό δεν ήταν ότι ο Χόκινγκ έγραψε την ιστορία του χρόνου από την απαρχή του σύμπαντος. Ήταν ότι ο ίδιος είχε τελικά πολύ χρόνο στη διάθεσή του, παρόλο που όταν ως φοιτητής το 1963, σε ηλικία μόλις 21 ετών, διαγνώσθηκε με αμυοτροφική πλευρική σκλήρυνση, γνωστή και ως νόσο Λου Γκέριγκ ή του κινητικού νευρώνα, οι γιατροί του έδιναν δύο μόνο χρόνια ζωής. Όμως ο Χόκινγκ, που ποτέ δεν έχασε το βρετανικό χιούμορ του, παρά τη δύσκολη κατάστασή του, διέψευσε κάθε προσδοκία και έζησε για να γίνει ο πιο διάσημος επιστήμονας μετά τον 'Αϊνστάιν. Ακόμη και όταν η νευροεκφυλιστική νόσος του επέτρεψε να κουνάει μόνο τα μάτια του και ένα δάχτυλο, οι διανοητικές δυνάμεις του φαίνονταν ακμαίες. Όπως είπε κάποια μέρα, «μολονότι κρεμόταν ένα σύννεφο πάνω από το μέλλον μου, διαπίστωσα, προς μεγάλη μου έκπληξη, ότι απολάμβανα τη ζωή μου στο παρόν περισσότερο από ό,τι πριν. Και τότε άρχισα να κάνω πρόοδο στην έρευνά μου». Ο στόχος του ήταν απλός, όπως εξήγησε: «Η πλήρης κατανόηση του σύμπαντος, γιατί είναι όπως είναι και γιατί τελικά υπάρχει». Αν αυτό μπορεί να θεωρηθεί απλό... Οι μαύρες τρύπες Από επιστημονική άποψη, ο Χόκινγκ θα μείνει μάλλον στα χρονικά της επιστήμης, επειδή έθεσε ένα ασυνήθιστο ερώτημα: Πότε μια μαύρη τρύπα δεν είναι μαύρη; Όταν εκρήγνυται, ήταν η απάντησή του. Το πρώτο του επιστημονικό επίτευγμα, σύμφωνα με τη «Γκάρντιαν», ήλθε το 1970, όταν μαζί με τον Ρότζερ Πενρόουζ εφάρμοσαν τα μαθηματικά των μαύρων οπών σε όλο το σύμπαν και έδειξαν ότι υπήρχε μια μοναδική περιοχή άπειρης καμπυλότητας στο χωροχρόνο, από όπου προέκυψε η αρχική «Μεγάλη Έκρηξη» (Μπιγκ Μπανγκ). Το 1974 χρησιμοποίησε την κβαντική θεωρία για να δηλώσει ότι οι μαύρες τρύπες εκπέμπουν θερμότητα, άρα χάνουν ενέργεια και τελικά «πεθαίνουν», με μια πολύ αργή διαδικασία που μπορεί να χρειασθεί περισσότερα χρόνια από όλη την ηλικία του σύμπαντος. Η πρότασή του ότι οι μαύρες τρύπες εκπέμπουν ακτινοβολία με μορφή θερμότητας, πυροδότησε μια μακρά διαμάχη στην κοσμολογία. Σύμφωνα με τον Χόκινγκ, αυτό σήμαινε ότι όλες οι πληροφορίες που πέφτουν μέσα στη μαύρη τρύπα, θα χάνονται για πάντα, κάτι που έρχεται σε αντίθεση με έναν από τους νόμους της κβαντικής θεωρίας, με αποτέλεσμα να έλθει σε σύγκρουση με τους περισσότερους συναδέλφους του. Ο Χόκινγκ στη συνέχεια άλλαξε άποψη και υποστήριξε ότι οι πληροφορίες αποθηκεύονται στον ορίζοντα γεγονότων της μαύρης τρύπας και μετατρέπονται σε ακτινοβολία ξανά, η οποία εκπέμπεται από τη μαύρη τρύπα. «Παραδέχομαι ότι ίσως η απώλεια της πληροφορίας δεν συμβαίνει», φώναξε μια μέρα δυνατά με την ηλεκτρική φωνή του στους φοιτητές του μέσα σε ένα παμπ. Μόλις στα 32 του, εξελέγη τιμητικά μέλος της Βασιλικής Ακαδημίας Επιστημών της Βρετανίας και πέντε χρόνια αργότερα καθηγητής Μαθηματικών στο Πανεπιστήμιο του Κέιμπριτζ, στην πιο διάσημη πανεπιστημιακή έδρα της Βρετανίας - αν όχι όλου του κόσμου- που κάποτε κατείχαν ο Ισαάκ Νεύτων και ο Πολ Ντιράκ. Έμεινε σε αυτή τη θέση για 30 χρόνια και μετά έγινε διευθυντής ερευνών στο Κέντρο Θεωρητικής Κοσμολογίας του ιστορικού πανεπιστημίου. Το 1982 ήταν από τους πρώτους που έδειξαν ότι οι κβαντικές διακυμάνσεις οδήγησαν -μέσω της διαδικασίας του κοσμικού πληθωρισμού- στη δημιουργία και εξάπλωση των γαλαξιών στο σύμπαν. Αν και δεν κατάφερε - ή δεν πρόλαβε- να πάρει το Νόμπελ, είχε τιμηθεί με πολλά άλλα σημαντικά βραβεία ('Αλμπερτ Αϊνστάιν, Βολφ, Κόπλεϊ κ.α.). Επίσης, αρεσκόταν να βάζει επιστημονικά στοιχήματα με άλλους φυσικούς, αν και είχε μια τάση να τα χάνει, όπως, για παράδειγμα, όταν το 2012 έχασε 100 δολάρια, επειδή είχε στοιχηματίσει ότι ποτέ δεν θα ανακαλυπτόταν το μποζόνιο του Χιγκς - το οποίο βρέθηκε στο CERN λίγο μετά! Οι κοινωνικές παρεμβάσεις του Παρέμεινε ως το τέλος ενεργός πολίτης και, μεταξύ άλλων, προειδοποίησε κατ' επανάληψη για τους κινδύνους της τεχνητής νοημοσύνης, αλλά και της πιθανότητας μιας συνάντησης με τους εξωγήινους, που μπορεί να έχει άσχημη κατάληξη για τους ανθρώπους. Επίσης, ήταν ένθερμος υποστηρικτής της αποίκησης άλλων πλανητών ως διέξοδο σωτηρίας της ανθρωπότητας σε περίπτωση που η Γη καταστραφεί από ένα πόλεμο, πτώση αστεροειδούς ή άλλη αιτία. Επίσης, είχε καλές σχέσεις με τους Παλαιστινίους επιστήμονες και δεν δίστασε να μποϊκοτάρει ένα συνέδριο στο Ισραήλ σε ένδειξη διαμαρτυρίας για την πολιτική του. Και βέβαια, με το βιβλίο του «Το Μεγάλο Σχέδιο» (μεταφρασμένο και στα ελληνικά) δήλωσε προκλητικά δεν χρειαζόταν καθόλου ο Θεός για να εξηγηθεί το σύμπαν - μια αθεϊστική δήλωση που ενόχλησε τους θρησκευόμενους. Όπως είπε, «θεωρώ τον εγκέφαλο ένα κομπιούτερ που θα σταματήσει να δουλεύει, όταν τα μέρη του χαλάσουν. Δεν υπάρχει παράδεισος ή μεταθανάτια ζωή για τους χαλασμένους κομπιούτερ. Αυτό είναι ένα παραμύθι για τους ανθρώπους που φοβούνται το σκοτάδι». Ο Χόκινγκ είχε παντρευτεί τη συμφοιτήτριά του Τζέιν Γουάιλντ το 1965 (δύο χρόνια μετά τη διάγνωση της νόσου του) και έκαναν τρία παιδιά, αλλά χώρισαν το 1991, καθώς η κατάστασή της υγείας του εκ των πραγμάτων έκανε τρομερά δύσκολες τις συνθήκες του γάμου. Η γυναίκα του έγραψε αργότερα ότι είχαν καταντήσει «αφέντης» και «σκλάβα». Το 1995 ο Χόκινγκ παντρεύτηκε μία από τις νοσοκόμες του, την Ελέιν Μέισον, ένας γάμος που διήρκεσε 11 χρόνια και στη διάρκεια του οποίου η αστυνομία κλήθηκε να διερευνήσει κατηγορίες για επιθέσεις που δέχθηκε ο Χόκινγκ από τη σύζυγό του. Όμως ο ίδιος αρνήθηκε κάτι τέτοιο και η αστυνομία αναγκάσθηκε να σταματήσει τις έρευνες. Σε δήλωσή τους, τα τρία παιδιά του από τον πρώτο γάμο, Λούσι, Ρόμπερτ και Τίμοθι, αναφέρουν ότι «ήταν ένας μεγάλος επιστήμονας και ένας ξεχωριστός άνθρωπος, του οποίου το έργο και η κληρονομιά θα διαρκέσουν για πολλά χρόνια. Θα μας λείπει πάντα». Πηγή
Ερευνητές ανακοίνωσαν σήμερα πως βρήκαν τις «πιο ισχυρές ενδείξεις έως
σήμερα» για την ύπαρξη αλμυρού νερού στον Άρη, το οποίο κυλά στην
επιφάνεια του Κόκκινου Πλανήτη. Η ανακοίνωση, που έγινε στα πλαίσια
έκτακτης συνέντευξης Τύπου από τη NASA, αυξάνει την πιθανότητα ύπαρξης
ζωής στο αρειανό περιβάλλον.
«Πλέον έχουμε πειστικά στοιχεία, τα οποία επιβεβαιώνουν αυτό που
εικάζαμε εδώ και χρόνια», ανάφερε στη συνέντευξη ο Τζον Γκράνσφιλντ,
αναπληρωτής διευθυντής των επιστημονικών αποστολών της διαστημικής
υπηρεσίας.
«Πρόκειται για εντυπωσιακή εξέλιξη, καθώς φαίνεται πως στην επιφάνεια
του Άρη κυλά ακόμη και σήμερα νερό, αν και αλμυρό. Κάτι που υποδεικνύει
πως πιθανόν ενδέχεται να υπάρχει ζωή στον πλανήτη», πρόσθετε.
REUTERS/NASA/JPL/UNIVERSITY OF ARIZONA
Σκοτεινά στενά αυλάκια που διασχίζουν τις πλαγιές του κρατήρα Γκάρνι φαίνονται στη φωτογραφία που έδωσε στη δημοσιότητα η NASA.
Με
επικεφαλής τον Λουχέντρα Όχα, υποψήφιο διδάκτορα στο Gorgia Tech, οι
ερευνητές χρησιμοποίησαν όργανα του διαστημοπλοίου Mars Reconnaissance
Orbiter, το οποίο περιφέρεται γύρω από τον Άρη από το 2006, για να
εξετάσουν μοτίβα με ραβδωτή μορφή που εμφανίζονται κατά τις θερμές
περιόδους. Από την εξέτασή τους, προέκυψε πως τα μοτίβα αυτά
σχηματίζονται από αλμυρό νερό.
«Το
γεγονός ότι το νερό δεν είναι γλυκό αλλά αλμυρό έχει λογική εξήγηση,
αφού η παρουσία αλάτων μειώνει τη θερμοκρασία στην οποία θα παγώσει.
Έτσι, ακόμη και αν αυτές οι ροές νερού προέρχονται από το υπέδαφος, όπου
η θερμοκρασία είναι μικρότερη απ’ ό,τι στην ατμόσφαιρα, το νερό
παραμένει σε υγρή μορφή και μπορεί να αναβλύσει στην επιφάνεια», ανέφερε
ο Όχα.
Για τους επιστήμονες, παραμένει ανοικτό ερώτημα από πού προέρχεται το
νερό. «Δεν κατανοούμε την προέλευση του νερού», γράφουν σε άρθρο τους
που δημοσιεύθηκε σήμερα στο περιοδικό Nature Geoscience. «Μπορεί να
σχηματίζεται από το λιώσιμο πάγου, είτε στην επιφάνεια είτε στο
υπέδαφος, αν και είναι εξαιρετικά απίθανο να υπάρχει πάγος σε μικρό
βάθος στις συγκεκριμένες περιοχές».
Η ανακάλυψη έρχεται μετά από χρόνια ερευνών με το Mars Reconnaissance
Orbiter και άλλους δορυφόρους, τα δεδομένα των οποίων έχουν μελετήσει
δεκάδες επιστήμονες αναζητώντας στοιχεία για την ύπαρξη τρεχούμενου
νερού στον Κόκκινο Πλανήτη.
Όπως είναι φυσικό, στις περιοχές που εντοπίσθηκαν τα ίχνη νερού,
ενισχύονται οι πιθανότητες να βρεθεί ζωή και επομένως είναι τα καλύτερα
υποψήφια σημεία για μελλοντικές αποστολές. «Είναι τα ιδανικότερα σημεία
για να ψάξουμε για μορφές ζωής, στην επιφάνεια του Πλανήτη», σημείωσε ο
Άλφρεντ Μακ Όυεν, ειδικός στις πλανητικές επιστήμες από το πανεπιστήμιο
της Αριζόνα και μέλος της ομάδας.
NASA/JPL/UNIVERSITY OF ARIZONA
Τα
σκοτεινά, στενά αυλάκια που διακρίνονται στη φωτογραφία έχουν 100 μέτρα
μήκος και σχηματίζονται σε πλαγιές της επιφάνειας του Άρη.
«Αν
και θα ήταν πολύ σημαντικό να βρούμε ενδείξεις μορφών ζωής που υπήρξαν
στο απώτερο παρελθόν στον πλανήτη, θα είναι δύσκολο να καταλάβουμε τη
βιολογίας τους». Αντίθετα, συμπλήρωσε, οι επιστήμονες θα μπορούσαν να
αντλήσουν περισσότερες πληροφορίες αν ανακάλυπταν μορφές ζωής που
συνεχίζουν να «φιλοξενούνται» στον Άρη.
Παράλληλα,
τα σημεία αυτά θα ήταν θεωρητικά ιδανικά για μελλοντικές αποστολές
αστροναυτών στον Άρη, οι οποίες θα μπορούσαν να ανεφοδιασθούν με νερό.
Ωστόσο, όπως τόνισε στον Guardian ο Τζον Μπρίτζες καθηγητής πλανητικών
επιστημών από το πανεπιστήμιο του Λέστερ, οι υπεύθυνοι μιας τέτοιας
αποστολής θα πρέπει να αποφύγουν πάση θυσία τη μόλυνση του πλανήτη με
μικρόβια από τη Γη.
Επομένως, οι συγκεκριμένες περιοχές στην πράξη θα είναι και οι πιο δύσκολες για να εξερευνηθούν από αστροναύτες.
Μια από τις ιστορικές εικόνες που πρόλαβε να στείλει το Philae από την
κατάμαυρη επιφάνεια του κομήτη. Στο κάτω μέρος διακρίνεται ένα από τα
σκέλη προσεδάφισης. (Φωτογραφία: Reuters)
Σαν επίδοξοι εραστές μιας ωραίας κοιμωμένης, οι υπεύθυνοι της αποστολής
Rosetta περιμένουν να δουν αν το ρομπότ Philae θα ξυπνήσει από τον
παγωμένο ύπνο του στον κομήτη 67P. Αυτό, όμως, εξαρτάται από τέσσερις
βασικούς παράγοντες.
Νέα προσπάθεια επικοινωνίας
Η ευρωπαϊκή διαστημική υπηρεσία ESA ανακοίνωσε ότι ξεκινά νέα προσπάθεια επικοινωνίας με το ρομπότ το διάστημα 8-17 Μαΐου.
«Δεν μπορούμε όμως να πούμε με βεβαιότητα ότι θα ξυπνήσει» δήλωσε στο Γαλλικό Πρακτορείο Ειδήσεων ο Φρανσίς Ροκάρ της γαλλικής διαστημικής υπηρεσίας CNES.
Οι υπεύθυνοι της αποστολής πανηγύρισαν μια ιστορική επιτυχία στις 15
Νοεμβρίου, όταν το Philae αποδεσμεύτηκε από τη μητρικό σκάφος Rosetta
και άγγιξε την επιφάνεια του κομήτη 67P/Churyumov-Gerasimenko. Δεν
κατάφερε όμως να αγκιστρωθεί και αναπήδησε δύο φορές πριν καταλήξει στην
τωρινή, άγνωστη θέση του.
Η ESA εκτιμά ότι το ρομπότ βρίσκεται στη βάση ενός γκρεμού σε μια
περιοχή έκτασης 50 επί 30 μέτρα. Στη βαθιά σκιά του γκρεμού, οι ηλιακοί
συλλέκτες του ρομπότ δεν έχουν αρκετό φως για να φορτίσουν την μπαταρία.
Το Philae παρέμεινε πάντως ενεργό για 60 ώρες και πρόλαβε να μεταδώσει πολύτιμα δεδομένα.
Καθώς ο 67P συνεχίζει να πλησιάζει τον Ήλιο, η αύξηση της ηλιακής
ακτινοβολίας θα μπορούσε να ξυπνήσει το κοιμισμένο ρομπότ, το οποίο έχει
μέγεθος πλυντηρίου. Η περιοχή όπου βρίσκεται το Philae εκτιμάται ότι
δέχεται 80 λεπτά λιακάδας κάθε περίπου 12 ώρες, όσο διαρκεί μια
περιστροφή του κατάμαυρου κομήτη.
Καθώς κινείται σε τροχιά γύρω από τον 67P, το μητρικό σκάφος Rosetta θα
προσπαθεί να επικοινωνεί με το ρομπότ κάθε φορά που πετά πάνω από την
περιοχή όπου εστιάζεται η έρευνα.
Τέσσερις βασικοί παράγοντες
Όλα όμως εξαρτώνται από τέσσερις βασικούς παράγοντες, αναφέρουν επιστήμονες της αποστολής στο δικτυακό τόπο του Nature:
Φως: Παραμένει άγνωστο αν το σημείο όπου
βρίσκεται το Philae δέχεται αρκετή λιακάδα. Το ρομπότ εκτιμάται ότι έχει
σταθεροποιηθεί στην επιφάνεια υπό κλίση, και οι ηλιακοί συλλέκτες ίσως
δεν στρέφονται στο φως.
Θερμοκρασία: Το Philae μπορεί να ξυπνήσει μόνο
όταν το εσωτερικό του θερμόμετρο φτάσει σε θερμοκρασία άνω των -40
βαθμών Κελσίου. Η εξωτερική θερμοκρασία εκτιμάται γύρω στους -160
βαθμούς, και ορισμένα ευαίσθητα εξαρτήματα, όπως η μπαταρία, δεν
αποκλείεται να σπάσουν λόγω συστολής στο ακραίο ψύχος.
Σκόνη: Καθώς πλησιάζει στον Ήλιο, ο κομήτης
αποβάλλει όλο και περισσότερο αέριο και σκόνη. Ένα μέρος αυτών των
σωματιδίων επιστρέφει πίσω στην επιφάνεια και δεν αποκλείεται να καλύψει
τους ηλιακούς συλλέκτες.
Η θέση του Rosetta: Μια πιθανότητα που δεν έχει
αποκλειστεί είναι να έχει ήδη ξυπνήσει το ρομπότ αλλά να μην μπορεί να
επικοινωνήσει με το Rosetta. To μητρικό σκάφος μπορεί να έλθει επαφή με
το Philae μόνο όταν πετά πάνω από την ίδια πλευρά του κομήτη σε απόσταση
κάτω των 300 χιλιομέτρων. Μέχρι τα μέσα Μαΐου, η ευκαιρία αυτή θα δοθεί
δέκα φορές.
Αν το Philae τελικά ξυπνήσει, το πιθανότερο είναι ότι αυτό θα συμβεί
πριν από τις 14 Αυγούστου, οπότε ο κομήτης θα φτάσει στο περιήλιο, την
ελάχιστη απόστασή του από τον Ήλιο.
Η πολυαναμενόμενη κλήση του, δεν αποκλείεται να έρθει ακόμα και αργότερα.
Το Rosetta, εξάλλου, θα συνεχίσει να ακολουθεί τον κομήτη και το 2015.
«Στέλνω την αγάπη μου στους εξωγήινους. Ευχές, Πολ»:
αυτό ήταν το μήνυμα του Πολ ΜακΚάρτνεϊ, όταν το 2008 η NASA έστειλε στο
διάστημα το τραγούδι των Beatles «Across the Universe», μέσω του Deep
Space Network. Το τραγούδι των Beatles ταξιδεύει στο σύμπαν με ταχύτητα
186.000 μίλια ανά δευτερόλεπτο για να φτάσει στον Πολικό Αστέρα, που
απέχει 431 έτη φωτός από τη Γη.
Η επιθυμία να εξερευνήσουμε το διάστημα είναι πιο ισχυρή από ποτέ και η
αποστολή Lunar Mission One -ένα φιλόδοξο βρετανικό crowdfunded σχέδιο
που χρησιμοποιεί τις δημόσιες δωρεές για να χρηματοδοτήσει μια
προσελήνωση το 2024 – στέφεται με επιτυχία. Τι θα πάρει όμως μαζί της η
αποστολή στο διάστημα για να συνοψίσει την ανθρώπινη ζωή; Το διάστημα
είναι ήδη γεμάτο πολιτιστικά αντικείμενα και απομεινάρια από τις
αποστολές των τελευταίων έξι δεκαετιών.
Αν σκεφτείτε κάποια από τα αντικείμενα που έχουν σταλεί στο διάστημα –
ένας δίσκος του Λούις Άρμστρονγκ, μια μπάλα του γκολφ, ένα Lego, πίτσα-
οι εξωγήινοι μάλλον θα έχουν μια παράξενη εικόνα του τι να περιμένουν
από τον άνθρωπο.
Ιδού 100 πράγματα που έχουν ταξιδέψει στο διάστημα:
1.Το τραγούδι Across the Universe από το Beatles
2.Lego μίνι φιγούρες του Γαλιλαίου και του Δία και της Ήρας
3.Μια ηχογράφηση από ένα φιλί μιας μητέρας στο παιδί της
4.Ένα φωτόσπαθο του Luke Skywalker
5.Μια έγχρωμη φωτογραφία της Οξφόρδης
6.Το «Melancholy Blues» σε εκτέλεση Louis Armstrong και Hot Seven
7.Ένα ασπρόμαυρο διάγραμμα των ανθρωπίνων οργάνων σεξ
8.Το Βραδεμβούργιο Κονσέρτο Νο2 (μία φορά)
9.Το Βραδεμβούργιο Κονσέρτο Νο2 του Μπαχ σε διεύθυνση Καρλ Ρίχτερ
10.Τα τραγούδια «Morning Star» και «Devil Bird» των Αβοριγίνων της Αυστραλίας
11.Μια ηχογράφηση ενός βοσκού που βόσκει πρόβατα
12.Το «Johnny B Goode» από τον Chuck Berry
13.Το «Dark Was the Night, Cold Was the Ground» του μπλουζίστα Blind Willie Johnson
14.Ένας παιχνίδι Buzz Lightyear. Ο αστροναύτης των ταινιών Toy Story ταξίδεψε το 2008 με την αποστολή του Discovery STS-124
15.Μια ηχογράφηση της βροχής
16.Μια έγχρωμη φωτογραφία με νιφάδες χιονιού στο Σεκόια
17.Μια έγχρωμη φωτογραφία με νάρκισσους
18.Σκόνη από το γήπεδο Yankee Stadium
19.Ένα κομμάτι του υποτυπώδους αεροπλάνου που οι αδελφοί Ράιτ πέταξαν το 1903
20.Δύο αράχνες, ονόματι Gladys και Esmerelda, που φιλοξενήθηκαν στο Διεθνή Διαστημικό Σταθμό το 2011
21.Πολλοί νεκροί πίθηκοι που στάλθηκαν στο διάστημα, αρκετοί με το όνομα Albert
22.Ένα σχέδιο πέους του Andy Warhol, πάνω σε ένα κεραμικό έργο που μετέφερε το Apollo 12
23.Ένα σχέδιο του Μίκι Μάους από τον Claus Oldenberg
24.Το Fallen Astronaut, ένα μικρό ειδώλιο του Βέλγου καλλιτέχνη Paul Van Hoeydonk
25.Μια διαδραστική περφόρμανς βίντεο που ονομάζεται ARTSAT του αυστριακού καλλιτέχνη Richard Kriesche
26.Μικρά κομμάτια οστών και κελυφών από αυγά του δεινοσαύρου Maiasaura peeblesorum
27.Ένα σαξόφωνο
28.Ολογράμματα και κύβοι κατασκευασμένοι από δείγματα νερού από μερικά
από τα σημαντικότερα ποτάμια του κόσμου, μέρος του έργου Boundless Cubic
Lunar Aperture του Lowry Burgess
29.Το έργο «Κοσμικός Χορευτής» του Arthur Woods, ένα γλυπτό από αλουμίνιο βαμμένο με ακρυλικά
30.Μια υδατογραφία της Elizabeth Carroll Smith με τίτλο «Όταν τα όνειρα γεννιούνται»
31.Το «Primsa», ένα γλυπτό του καλλιτέχνη Pierre Comte, που αποτελείται
από 14 μικρές ζωγραφισμένες σφαίρες 2,5 εκατοστών, με επτά άκρα που
εκτείνονται από τον άξονά τους
32.Δύο αντίγραφα έργων του γερμανού καλλιτέχνη Michael Böhme
33.Ένα κομμάτι των Blur
34.Ένα DVD με τίτλο «Μονόχρωμο (για τον Άρη)» από τον Αυστραλό καλλιτέχνη Stephen Little
35.Ένα μέρος των λειψάνων του φυσικού του διαστήματος Gerard Κ O'Neill (1927-1992)
36.Μια ηχογράφηση ενός F-111
37.Ένα μέρος των λειψάνων του Krafft Ehricke (1917-1984), επιστήμονα πυραύλων
38.Το ριμέικ της ταινίας The Day the Earth Stood Still του 2008
39.25.800 μηνύματα από Αυστραλούς, σε ένα έργο του 2009 που ονομάζεται «Γεια σας από τη Γη»
40.100.000 διαφημίσεις της Craigslist
41.Ένα σάντουιτς από παστό βοδινό κρέας από ένα ντελικατέσεν στην Φλόριντα, το οποίο αποσυντέθηκε στην έλλειψη βαρύτητας
42.Σπέρμα αχινού
43.Σενεγαλέζικα κρουστά σε ηχογράφηση Charles Duvelle
44.Μια ηχογράφηση της κόρνας του πλοίου
45.Μια μπάλα ποδοσφαίρου
46.Δύο κέρματα για τον εορτασμό του Τζέιμσταουν, του πρώτου μόνιμου αγγλικού οικισμού στην Αμερική
47.Ένας γιγαντιαίος 3D εκτυπωτής
48.Μια ηχογράφηση ενός σιδερά εν ώρα εργασίας
49.Ένα τυπωμένο μήνυμα, γραμμένο το 1977, από τον Πρόεδρο Jimmy Carter
50.Πολλές σακούλες εμετού
51.Τέσσερα κουτιά Pepsi και τέσσερα Coke, που ήταν στο Challenger το 1985
52.Η Pizza Hut πλήρωσε σχεδόν 750.000 λίρες το 2000 για να γίνει η
πρώτη εταιρεία που θα παραδώσει πίτσα στο διάστημα - στον Ρώσο
κοσμοναύτη Yuri Usachov
53.Το New Guinea Men's house song από τον Robert MacLennan
54.Μια ηχογράφηση ενός λεωφορείου
55.Το Gavotte en rondeau Νο 3 σε Μι μείζονα για βιολί
56.Μια καταγραφή του ήχου των κυμάτων του ωκεανού, σε επίχρυσους δίσκους χαλκού 12-ιντσών
57.Μία πινακίδα από ένα φορτίο στο Τζέιμσταουν, που βρήκαν αρχαιολόγοι στην αποικία
58.Οι στάχτες του ηθοποιού James Doohan από το Star Trek, ο οποίος έπαιξε τον Scotty στην αρχική τηλεοπτική σειρά
59.Η ακτινογραφία ενός χεριού
60.Μια ηχογράφηση ενός «ήμερου σκύλου»
61.Μια ηχογράφηση του «El Cascabel», σε μία μαριάτσι ερμηνεία από τους Antonio Maciel y Las Aguilillas
62.Μια ωριαία καταγραφή των εγκεφαλικών κυμάτων της επιστήμονα Ann Druyan
63.Ο ιάπωνας ερμηνευτής του φλάουτο Goro Yamaguchi να παίζει το «Tsuru No Sugomori»
64.Μια μπάλα του γκολφ που χτύπησε στο φεγγάρι από το Απόλλων 14 ο
αστροναύτης Άλαν Σέπαρντ –την έστειλε 182,9 μέτρα, σε μηδενική βαρύτητα
65.Ένα σετ από πήλινα αγγεία
66.Ηχογράφηση του κώδικα Μορς
67.Ένα τυρί Le Brouere (προς τιμήν Monty Python’s Flying Circus,εξαιτίας ενός σχετικούς σκετς)
68.Μια αφίσα της ταινίας του 1984, «Top Secret!» με τον Βαλ Κίλμερ
69.Το «Up in the Air», ένα κομμάτι από το συγκρότημα 30 Seconds To Mars
70.Ένα αντίγραφο του Ruhnama (Το Βιβλίο της Ψυχής), γραμμένο από
Saparmurat Niyazov, ο οποίος ήταν πρόεδρος του Τουρκμενιστάν την περίοδο
1990-2006
71.Μια ηχογράφηση γέλιου
72.Ένα έγχρωμο διάγραμμα της δομής του DNA
73.Μια φωτογραφία από την Όπερα του Σίδνεϊ
74.Μια ηχογράφηση ενός τρακτέρ
75.Ένα χάμπουργκερ με πατάτες
76.Ένα διαφημιστικό των Doritos στάλθηκε 42 έτη φωτός μακριά σε ένα
αστρικό σύστημα που ονομάζεται 47 Ursae Majoris, που αποτελεί μέρος της
Μεγάλης Άρκτου
77.Το κρανίο ενός κρεατοφάγου δεινοσαύρου Coelophysis από το Μουσείο Φυσικής Ιστορίας Carnegie
78.Μια ηχογράφηση ενός καρδιακού παλμού
79.Μια ηχογράφηση βημάτων
80.Μια ηχογράφηση ενός αλόγου και ενός καρτ
81.Ένα χαιρετισμό στα κορεάτικα από την Χι Σουν Σι να λέει «Παρακαλώ, να είστε καλά»
82. «Αρκούδες του νερού», μικροσκοπικά οκτάποδα πλάσματα που μπορούν να επιβιώσουν σε ακραίες θερμοκρασίες
83.Ένα δείγμα σαλμονέλας, πάνω στο διαστημικό λεωφορείο Ατλαντίς το 2007, από το Κρατικό Πανεπιστήμιο της Αριζόνα
84.Μια ηχογράφηση ύαινας
85.Το ρολόι και ένα κασκόλ της διάσημης αεροπόρου Αμέλια Έρχαρτ
86.Μια ηχογράφηση ενός τραίνου ατμού
87.Μια καταγραφή του ήχου του ανέμου
88.Κύτταρα HeLa, τα οποία πήραν το όνομά τους από την Henrietta Lacks,
μίας καρκινοπαθή στη δεκαετία του πενήντα από την οποία έγινε
δειγματοληψία
89.Ένα αντίγραφο του περιοδικού Playboy, που πήρε ένα μέλος του εφεδρικού πληρώματος του Apollo 12 το 1967
90.Ένα φιαλίδιο θείας κοινωνίας, που πήρε ο αστροναύτης Buzz Aldrin
91.Ένα τρίκανο TP-82, που μετέφεραν Σοβιετικοί κοσμοναύτες το 1965
92.Μουσική των Σφαιρών του Johannes Kepler, σε ερμηνεία Laurie Spiegel
93.Μια καταγραφή ήχου κεραυνού
94.Μια ηχογράφηση κάποιου που πριονίζει ξύλο
95.Περουβιανές παραδοσιακές σύριγγες Πανός και τύμπανα, ευγενική προσφορά του Casa de la Cultura
96.Η Συμφωνία αρ 5, Πρώτη Κίνηση, του Μπετόβεν, που ερμηνεύει η Φιλαρμονική Ορχήστρα υπό τη διεύθυνση του Otto Klemperer
97.Μια ηχογράφηση από τριζόνια
98.Μια ηχογράφηση του πυραύλου Saturn V Lift-off
99.Οι στάχτες του Gene Roddenberry, δημιουργού του Star Trek, του τα λείψανα εκτοξεύθηκαν στο διάστημα το 1997
100.Ένας χαιρετισμός στη γλώσσα των Ζουλού από τον Fred Dube, που λεέι: «Σας χαιρεταμε, μεγάλοι. Σας ευχόμαστε μακροζωία».
Την Ελλάδα στο… Διάστημα ετοιμάζεται να στείλει μια ομάδα Ελλήνων
επιστημόνων, δημιουργώντας επί αμερικανικού εδάφους τον πρώτο «ελληνικής
κατασκευής» δορυφόρο, η εκτόξευση του οποίου προγραμματίζεται να γίνει
στις 17 Ιουνίου από το Mid-Atlantic Regional Spaceport της NASA στη
Βιρτζίνια των ΗΠΑ.
Πρόκειται για έναν low cost δορυφόρο,
ιδιαίτερα μικρό σε μέγεθος, του οποίου η κατασκευή όχι μόνο δημιουργεί
νέα δεδομένα στον χώρο της διαστημικής τεχνολογίας, αλλά ταυτόχρονα
δίνει τη δυνατότητα στη χώρα μας να καταστεί από το μηδέν πρωτοπόρος
δύναμη στον τομέα της Αεροδιαστημικής! Μόνο τυχαία δεν είναι άλλωστε η
ονομασία («Λ-Sat»), που επέλεξαν να δώσουν οι Ελληνες επιστήμονες στον
συγκεκριμένο μικροδορυφόρο -όπως τον χαρακτηρίζουν λόγω των διαστάσεών
του-, η προέλευση της οποίας παραπέμπει ευθέως στο γράμμα λάμδα του
ελληνικού αλφαβήτου που θυμίζει Ελλάδα, ήλιο, λίθο (δηλαδή «Γη του
φωτός»).
Παρά το γεγονός ότι στο πρόγραμμα κατασκευής του
μικροδορυφόρου εργάστηκαν εθελοντικά περισσότεροι από 15 Ελληνες
ερευνητές και εργαζόμενοι σε πανεπιστήμια και ιδρύματα σε όλο τον κόσμο,
εμπνευστής αλλά και ψυχή της προσπάθειας είναι ο αστροφυσικός,
καθηγητής Αεροδιαστημικής Μηχανικής στο Πανεπιστήμιο του Σαν Χοσέ στη
Silicon Valley της Καλιφόρνια Περικλής Παπαδόπουλος. «Ονόμασα την ομάδα
που δούλεψε πάνω στο συγκεκριμένο πρόγραμμα “Greek Minds at Work”
(Ελληνικά Μυαλά σε Δράση) και αυτό διότι για την κατασκευή του
μικροδορυφόρου δούλεψαν αποκλειστικά ελληνικής καταγωγής επιστήμονες.
Μεταξύ αυτών συμπεριλαμβάνεται και μία ομάδα 6 παιδιών που ήρθαν από την
Ελλάδα και έμειναν στην Καλιφόρνια για περίπου 8 μήνες έως ότου να
ολοκληρωθεί το πρόγραμμα, ενώ σημαντική ήταν επίσης και η συνεργασία μας
με το Πανεπιστήμιο Αιγαίου και τον καθηγητή κ. Νικήτα Νικητάκο»,
αναφέρει ο κ. Παπαδόπουλος μιλώντας στο «ΘΕΜΑ».
Κόστισε 100.000 δολάρια
Εχοντας
ως βασικό στοίχημα να βάλει την Ελλάδα στον παγκόσμιο χάρτη διαστημικής
τεχνολογίας, ο Ελληνας επιστήμονας τονίζει ότι όχι μόνο χρησιμοποιήθηκε
τεχνολογία αιχμής για την κατασκευή του μικροδορυφόρου, αλλά και όλα τα
ηλεκτρονικά συστήματά του δημιουργήθηκαν από το μηδέν, με αποτέλεσμα να
συσσωρευτεί μια εξαιρετικά πολύτιμη γνώση για τη χώρα μας, στο
ενδεχόμενο βεβαίως που θελήσει να την εκμεταλλευτεί. «Είναι ευκαιρία
αυτός ο “σπόρος” να καλλιεργηθεί ώστε η Ελλάδα να αναδειχθεί σε
πρωτοπόρο βιομηχανία κατασκευής μικροδορυφόρων από τα άτομα που έχουν
εμπλακεί και κατέχουν πλέον τη σχετική τεχνογνωσία. Πρέπει να σημειώσω
ότι αυτή τη στιγμή γίνεται μια μικρή επανάσταση στον χώρο της
διαστημικής τεχνολογίας, όπου παρατηρείται στροφή στη χρήση
μικροδορυφόρων. Ενδεικτικά να επισημάνω πως για έναν κανονικό δορυφόρο,
μεγέθους μερικών μεγάλων δωματίων, χρειάζονται περίπου 400-500 εκατ.
δολάρια, ενώ για την κατασκευή και εκτόξευσή του απαιτούνται έως και 7
χρόνια. Η σημερινή τάση είναι να κατασκευάζονται πλέον μικρότερου
μεγέθους δορυφόροι, με σημαντικά λιγότερο κόστος, πολύ πιο εύκολοι στο
να εκτοξευτούν και με τη χρήση τελευταίας τεχνολογίας. Αυτό έχει ως
αποτέλεσμα αρκετές εταιρείες στη Silicon Valley -τα πιο πολλά μέλη τους
είναι μάλιστα μαθητές μας- να στρέφονται σ την κατασκευή
μικροδορυφόρων», τονίζει ο κ. Παπαδόπουλος.
Η κατασκευή του
ελληνικού μικροδορυφόρου κόστισε περίπου 100.000 δολάρια, ενώ για τη
χρηματοδότησή του υπήρξε εξαιρετικά μεγάλη ανταπόκριση από πλευράς
Ελλήνων και Ελληνοαμερικανών επιχειρηματιών. Τελικά και αφού πρώτα
αποκλείστηκαν όσοι ήθελαν να βοηθήσουν οικονομικά επιδιώκοντας να
διαφημιστούν μέσω του δορυφόρου για προσωπικό όφελος, το σύνολο σχεδόν
των χρημάτων δόθηκε από έναν Ελληνα ομογενή. «Πρόκειται για έναν
συμπατριώτη μας με μεγάλη αγάπη για τη χώρα, όχι πολύ πλούσιο. Επειδή ο
ίδιος έχει ζητήσει να διατηρηθεί η ανωνυμία του, θα σας μόνο ότι
κατάγεται από τη Μεσσηνία», μας λέει σχετικά ο κ. Παπαδόπουλος. Ο
«Λ-sat» θα παραμείνει σε τροχιά γύρω από τη Γη για περίπου έναν χρόνο,
έχοντας κατά την παραμονή του δύο στόχους: πρώτον -στο πεδίο των
τηλεπικοινωνιών-, να παρουσιάζει σε πραγματικό χρόνο την κίνηση όλων των
ελληνικών εμπορικών πλοίων, ιδιαίτερα εκείνων που πλέουν στον Ινδικό
ωκεανό και στα ανοιχτά των αφρικανικών ακτών, βοηθώντας έτσι στην
προστασία τους από την πειρατεία μέσω του συστήματος AIS.
Το
συγκεκριμένο σύστημα λαμβάνει ένα συγκεκριμένο σήμα από τα ελληνικά
πλοία και το μεταδίδει σε έναν σταθμό εδάφους, ενημερώνοντας έτσι τα
γειτονικά καράβια εάν υπάρχει κάποιος κίνδυνος ή κατάσταση έκτακτης
ανάγκης. Δεύτερον -σε επιστημονικό πεδίο-, θα πραγματοποιηθεί παγκοσμίως
το πρώτο test του γραφένιου στο Διάστημα. Πρόκειται για ένα από τα πιο
σημαντικά νέα «υλικά» της νανοτεχνολογίας, το οποίο σχεδιάζεται να
χρησιμοποιηθεί στα μελλοντικά τρανζίστορ, σε διάφανες και εύκαμπτες
οθόνες, σε μπαταρίες του μέλλοντος και αρκετές ακόμη εφαρμογές. Ο
«Λ-sat» έχει ήδη προσελκύσει παγκόσμιο ενδιαφέρον, ενώ η εκτόξευσή του
θα μεταδοθεί ζωντανά τόσο από το www.lambdasat.com όσο και από την ιστοσελίδα της NASA στη διεύθυνση http://www.nasa.gov/multimedia/nasatv
Ο Ελληνας πίσω από τον πρώτο low cost δορυφόρο
Αν
και αποτελεί έναν από τους πιο επιφανείς επιστήμονες στον τομέα της
αεροδιαστημικής τεχνολογίας και είναι ιδιαίτερα γνωστός στην Αμερική ως ο
άνθρωπος που προσεδάφισε το μη επανδρωμένο διαστημόπλοιο «Curiosity»
στην επιφάνεια του Αρη, ο κ. Παπαδόπουλος ποτέ δεν έκρυψε την αγάπη του
για την Ελλάδα και ιδιαίτερα για τη Μεσσηνία, απ’ όπου κατάγεται.
Πρόσφατα μάλιστα απασχόλησε θετικά και την ελληνική επικαιρότητα
έχοντας, μέσα σε διάστημα λίγων μηνών, συναντηθεί δύο φορές με τον
πρωθυπουργό κ. Αντώνη Σαμαρά, στο πλαίσιο της πρότασής του για τη
δημιουργία διαστημικού σταθμού στην Καλαμάτα.
«Είναι κάτι για το
οποίο θεωρώ πως όσο δύσκολο και αν φαίνεται, είναι εφικτό να
πραγματοποιηθεί και μάλιστα άμεσα», δηλώνει στο «ΘΕΜΑ» ο καθηγητής
Αεροδιαστημικής Μηχανικής, αποφεύγοντας ωστόσο να επεκταθεί περαιτέρω.
Ο
κ. Παπαδόπουλος γεννήθηκε στην Καλαμάτα το 1963. Τελείωσε το Λεόντειο
Λύκειο και εν συνεχεία, το 1982, έφυγε για την Αμερική με σκοπό να
σπουδάσει Αεροαστροναυτική Ναυπηγική. «Για κάποιον λόγο είχα από μικρός
κλίση στη συγκεκριμένη κατεύθυνση. Πιστεύω ότι επηρεάστηκα σημαντικά από
το γεγονός ότι κατά τις δεκαετίες ’60 και ’70, χάρη στο πρόγραμμα
“Απόλλων”, το Διάστημα ήταν συνεχώς στην επικαιρότητα», προσθέτει ο
ίδιος.
Το 1992 παίρνει το διδακτορικό του από το Πανεπιστήμιο
Στάνφορντ, αποσπώντας μάλιστα για εκείνη τη χρονιά το βραβείο καλύτερης
διδακτορικής διατριβής. Από το 1987 εργάζεται στο ερευνητικό κέντρο της
NASA Ames στην Καλιφόρνια, ενώ δούλεψε για περισσότερο από 10 χρόνια στο
πρόγραμμα προσεδάφισης του «Curiosity» στον πλανήτη Αρη.
Από τη
NASA έχει βραβευτεί για την προσφορά του. Μεταξύ άλλων, του απενεμήθη
και το βαρύτιμο βραβείο Turning Goals Into Reality (TGIR). Το 2003
ίδρυσε την εταιρεία Space Systems LLC και ηγείται μιας ομάδας ερευνητών
που έχουν ολοκληρώσει με επιτυχία πολλά προγράμματα και αποστολές για
την εξερεύνηση του Διαστήματος και πλανητών του ηλιακού μας συστήματος.
Σήμερα είναι καθηγητής Αεροδιαστημικής Μηχανικής στο Πανεπιστήμιο του
Σαν Χοσέ της Καλιφόρνια, ειδικός στο αντικείμενο της υπερηχητικής
επανένταξης. Ακόμη, είναι μέλος στο Tau Beta-Pi-National Engineering
Honorary Society και το Pi Tau Sigma-National Mechanical Engineering
Honorary Fraternity.
Αυτό που αναζητούσαν εδώ και πάρα πολλά χρόνια φαίνεται πως
ανακάλυψαν αστρονόμοι του κέντρου ερευνών Ames της NASΑ, δηλαδή μια
δεύτερη Γη.
Οπως ανακοινώθηκε, βρήκαν έναν εξωπλανήτη με μέγεθος παρόμοιο με αυτό
της Γης και ο οποίος, επιπλέον, βρίσκεται στη λεγόμενη «κατοικήσιμη
ζώνη», δηλαδή στην κατάλληλη απόσταση από το μητρικό άστρο του για να
έχει νερό σε υγρή μορφή και άρα δυνητικά μπορεί να φιλοξενήσει ζωή- κάτι
πάντως που δεν μπορεί ακόμη να επιβεβαιωθεί.
Ενας πλανήτης στην κατοικήσιμη ζώνη δεν σημαίνει κατ’ ανάγκη ότι
όντως έχει υγρό νερό και φιλοξενεί ζωή, όμως αυτό -κρίνοντας από τη Γη-
είναι πιθανό.
Ο πλανήτης, με την ονομασία Κέπλερ-186f, έχει διάμετρο λίγο
μεγαλύτερη από της Γης (1,1 φορές ή 10%) και βρίσκεται σχετικά κοντά, σε
απόσταση περίπου 490 ετών φωτός, στην κατεύθυνση του αστερισμού του
Κύκνου. Κινείται γύρω από το αχνό άστρο – ερυθρό νάνο Κέπλερ-186,
αποτελώντας το πέμπτο και πιο εξωτερικό μέλος του εν λόγω συστήματος
(πράγμα που σημαίνει ότι το τυχόν υγρό νερό στην επιφάνειά του
κινδυνεύει να παγώσει).
Το έτος του πλανήτη (η διάρκεια μιας πλήρους περιφοράς του γύρω από
το άστρο του) διαρκεί 130 γήινες μέρες. Η μάζα του και η πυκνότητά του,
προς το παρόν, παραμένουν άγνωστες, αλλά οι πρώτες εκτιμήσεις δείχνουν
ότι ο εξωπλανήτης είναι βραχώδης. Δεν υπάρχουν ακόμη στοιχεία για τη
σύσταση της ατμόσφαιράς του, κάτι που ίσως ανακαλύψουν μελλοντικά τα υπό
κατασκευή μεγαλύτερα τηλεσκόπια, όπως το «Τζέημς Γουέμπ» της NASA.
Η ανακάλυψη, που παρουσιάστηκε στο κορυφαίο επιστημονικό περιοδικό
«Science», έγινε από μεγάλη ομάδα Αμερικανών αστρονόμων, με επικεφαλής
την Ελίζα Κουιντάνα, του Κέντρου Ερευνών Ames της NASΑ και του
Ινστιτούτου SETI. H πρώτη παρατήρηση του εξωπλανήτη έγινε με το
διαστημικό τηλεσκόπιο «Κέπλερ» (που έχει τεθεί πλέον εκτός λειτουργίας)
και ακολούθησε η επιβεβαίωση από παρατηρήσεις με τα επίγεια τηλεσκόπια
Κεκ και Τζέμινι στη Χαβάη.
«Πρόκειται για την πρώτη βέβαιη ανακάλυψη πλανήτη με το μέγεθος της
Γης, στην κατοικήσιμη ζώνη κάποιου άστρου», δήλωσε η Ελίζα Κουιντάνα και
επισήμανε ότι το μητρικό άστρο της «δεύτερης Γης» είναι ένα τυπικό
άστρο που ανήκει στην κατηγορία των ερυθρών Μ-νάνων, οι οποίοι είναι
μικρότεροι, λιγότερο καυτοί και λιγότερο φωτεινοί από τον Ήλιο μας,
αποτελώντας πάνω από το 70% των εκατοντάδων δισεκατομμυρίων άστρων του
γαλαξία μας.
Από τους σχεδόν 1.800 επιβεβαιωμένους εξωπλανήτες που έχουν
ανακαλυφθεί κατά τις δύο τελευταίες δεκαετίες, περίπου 20 έχουν τροχιές
που κινούνται εντός της κατοικήσιμης ζώνης των άστρων τους, δηλαδή ούτε
πολύ μακριά από αυτά (οπότε το νερό θα πάγωνε), ούτε υπερβολικά κοντά
(οπότε το νερό θα έβραζε και θα εξατμιζόταν). Όμως όλοι αυτοί οι γνωστοί
εξωπλανήτες είναι αρκετά μεγαλύτεροι από τη Γη.
Από την άλλη, είχαν ως τώρα ανακαλυφθεί πλανήτες με μέγεθος σαν τη
Γη, όμως δεν βρίσκονται στην κατοικήσιμη ζώνη. Είναι η πρώτη φορά που
ανακαλύπτεται πλανήτης ο οποίος φαίνεται να πληροί και τις δύο
προϋποθέσεις (ίδιο μέγεθος και κατάλληλη απόσταση) για να δικαιολογεί
τον τίτλο της «δεύτερης Γης».
Οι αστρονόμοι ήδη αναζητούν -μέσω της διάταξης ραδιοτηλεσκοπίων ‘Αλεν
του Ινστιτούτου SETI- ενδείξεις νοήμονος ζωής στον πλανήτη Κέπλερ-f,
αλλά έως τώρα δεν έχουν εντοπίσει κάποιο σήμα. Δήλωσαν όμως πως θα
συνεχίσουν τις προσπάθειές τους.
Το σύμπαν είναι απίστευτα μεγάλο. Μόνο του το παρατηρήσιμο σύμπαν
εκτείνεται περίπου 93 δισεκατομμύρια έτη φωτός. Ότι έχουμε δει μέχρι
τώρα και ότι μπορούμε να ελπίζουμε ότι θα δούμε ποτέ, όλα αυτά υπάρχουν
μέσα σε αυτήν την τεράστια έκταση. Αλλά πέρα από αυτό, υπάρχει και το
μη παρατηρήσιμο σύμπαν, το οποίο εκτιμάται ότι θα είναι περίπου 10^23
φορές μεγαλύτερο από το παρατηρήσιμο σύμπαν. Εδώ, υπάρχει όλη η ύλη και η
ενέργεια που δεν μπορούμε ποτέ να δούμε ή να μετρήσουμε - θα είναι
πάντα ακατόρθωτο για μας. Και το σύμπαν αυτό δεν είναι μόνο τεράστιο,
αλλά είναι και πάρα πολύ παλιό. Οι πιο πρόσφατες εκτιμήσεις, είναι ότι το σύμπαν είναι σε ηλικία
περίπου 13,7 δισεκατομμυρίων ετών. Και μόλις ανακάλυψαν το παλαιότερο
αστέρι που έχει ανακαλυφθεί ποτέ. Είναι ένα ηλικιωμένο αστρικό θηρίο και
οι εκτιμήσεις δείχνουν ότι γεννήθηκε περίπου 13.600 εκατομμύρια χρόνια
πριν - μόλις 100 ή 200 εκατομμύρια χρόνια μετά το Big Bang. Η νέα αυτή
ανακάλυψη σπάει τα ρεκόρ, είναι 400 εκατομμύρια χρόνια παλαιότερο από
ότι το προηγούμενο αστέρι που είχε σπάσει το ρεκόρ. Το αστέρι έχει ονομαστεί SM0313 και είναι περίπου 6.000 έτη φωτός από
τη Γη. Ανακαλύφθηκε από μία ομάδα Αυστραλών επιστημόνων χρησιμοποιώντας
το τηλεσκόπιο SkyMapper ANU στο Παρατηρητήριο Siding Spring. Η
ανακάλυψη επιβεβαιώθηκε αργότερα από το τηλεσκόπιο Magellan στη Χιλή. Η ηλικία τελικά καθορίζεται από τη σύνθεση του άστρου. Για
παράδειγμα, τα νεότερα αστέρια που σχηματίζονται από σχεδόν κάθε
στοιχείο που περιλαμβάνεται στον περιοδικό πίνακα. Αυτό συμβαίνει επειδή
το σύμπαν είναι τώρα πυκνοκατοικημένο με μια ποικιλία από στοιχεία.
Ωστόσο, αυτό δεν συνέβη λίγο μετά την Μεγάλη Έκρηξη. Εν ολίγοις, το Big Bang παρήγαγε τεράστιες ποσότητες υδρογόνου, ήλιου
και μικρές ποσότητες λιθίου. Τα πάντα στο σύμπαν αποτελούνται από αυτά
τα τρία στοιχεία. Τα πρώτα αστέρια του σύμπαντος γεννήθηκαν από αυτά τα
στοιχεία. Αυτά τα αστέρια έλιωσαν το υδρογόνο σε ήλιο και, το
σημαντικότερο, παρήγαγαν τις πρώτες περιπτώσεις του άνθρακα και ίχνη
βαρύτερων στοιχείων (όπως ο σίδηρος) όταν δημιούργησαν σουπερνόβα. Καθώς
αυτή η διαδικασία συνεχίστηκε, το σύμπαν γέμισε με όλο και πιο βαριά
στοιχεία, δημιουργώντας τελικά πλούσια σε μέταλλα αστέρια και πλανήτες
(σαν το δικό μας πλανήτη και τον Ήλιο μας). Ο σίδηρος σε αυτό το αστέρι είναι μικρότερος από 0,01% της μάζας του
πυρήνα του σιδήρου της Γης. Ωστόσο, το αστέρι είναι ένα εκατομμύριο
φορές μεγαλύτερο από τη Γη, έχει περίπου 60 φορές τη μάζα του δικού μας
ήλιου. Δεδομένου ότι αυτό το αστέρι στερείται το σίδηρο και άλλα στοιχεία
γνωρίζουμε ότι είναι εξαιρετικά παλιό. Η αστρονόμος Anna Frebel
επεκτείνεται σε αυτήν την ιδέα, "Ειλικρινά, δεν ξέρουμε πραγματικά πόσο
χρονών είναι ο SM0313. Αυτό οφείλεται στο γεγονός ότι, δυστυχώς, δεν
μπορούμε να καθορίσουμε μια συγκεκριμένη ηλικία για αυτά τα είδη των
αντικειμένων. Ωστόσο, η χημική σύνθεση του SM0313 μας λέει ότι είναι ένα
αστέρι δεύτερης γενιάς στο Σύμπαν, πληροφορία που κάνει φυσικά αυτό το
αστέρι να είναι σχεδόν τόσο παλιό όσο και το ίδιο το σύμπαν". Στο τέλος,
η ηλικία του άστρου εκτιμήθηκε με τη χρήση αυτών των δεδομένων. Photo Credit: Space Telescope Science Institute/AAP ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: Ειρήνη Μαντζουράνη
Ιδιαίτερη αίσθηση αλλά και αναστάτωση προκάλεσε στη NASA η νέα ανακάλυψη του διαστημικού οχήματος Opportunity στον Άρη.
Πρόκειται για ένα άγνωστο αντικείμενο από υλικό που μοιάζει με ζελέ, το
οποίο «ξεφύτρωσε» από το πουθενά, προκαλώντας ακόμη και... καυγάδες
ανάμεσα στους επιστήμονες για το τι ακριβώς είναι!
Οπως
αναφέρει σε δημοσίευμά του το «Independent», το Opportunity φωτογραφίζει
την ίδια περιοχή εδώ και πάνω από έναν μήνα λόγω κακού καιρού,
στέλνοντας τις εικόνες στη Nasa για ανάλυση.
Το αξιοπερίεργο
στην όλη υπόθεση είναι ότι το αντικείμενο αυτό εμφανίστηκε σε μία
επιφάνεια που πριν από ορισμένες ημέρες ήταν άδεια!
Η NASA εξέδωσε ενημέρωση με τίτλο «συναντώντας μία έκπληξη»,
περιγράφοντας το άγνωστο αντικείμενο που έχει σχήμα σαν πέτρα, είναι
άσπρο στις άκρες και κόκκινο στο κέντρο του («σαν ένα ντόνατ με
μαρμελάδα», όπως ανέφεραν χαρακτηριστικά).
Μέχρι στιγμής, δύο θεωρίες κυριαρχούν για την προέλευσή του:
Η πρώτη υποστηρίζει ότι ίσως προκλήθηκε από μετεωρίτη καθώς φέρεται να
υπάρχει μία τρύπα που αχνίζει κοντά του, ενώ η δεύτερη ότι ξεθάφτηκε από
το έδαφος από το ίδιο το όχημα της Nasa.
Αναφορικά πάντως με τη σύνθεσή του, οι επιστήμονες φαίνεται ότι
συμφωνούν, υποστηρίζοντας ότι έχει υψηλή περιεκτικότητα σε θειάφι και
μαγνήσιο.
«Δεν έχω ιδέα τι σημαίνουν
όλα αυτά. Είμαστε εντελώς μπερδεμένοι και όλοι στην ομάδα διαφωνούν και
μαλώνουν» ανέφερε επιστήμονας της Nasa, προσθέτοντας ότι «αυτή είναι η
ομορφιά της αποστολής», ότι δηλαδή συνεχώς εμφανίζονται νέα ενδιαφέροντα
δεδομένα και εκπλήξεις.
Τους ήχους που διαδίδονται στο διαστρικό χώρο και κατέγραψε το επανδρωμένο σκάφος Voyager 1, έδωσε στη δημοσιότητα η NASA. Οι ήχοι που καταγράφηκαν από το σκάφος, προήλθαν από δονήσεις του πυκνού πλάσματος ή αλλιώς ιονισμένου αερίου, το οποίο πλημμυρίζει το χώρο ανάμεσα στα άστρα.
Καθώς ο αισθητήρας του Voyager 1, που μετρά τη πυκνότητα σταμάτησε να λειτουργεί το 1980, οι επιστήμονες έπρεπε να χρησιμοποιήσουν ένα διαφορετικό όργανο που μετρά κύματα που διαδίδονται στο πλάσμα.
Ανάλογα κύματα δημιουργήθηκαν από ηλιακή έκρηξη που ξέσπασε το Μάρτιο του 2012 και έφτασε στο Voyager 1 περίπου ένα χρόνο μετά. Η ηλιακή καταιγίδα έκανε το πλάσμα γύρω από το σκάφος να δονείται. Το γεγονός αυτό έδειξε πως το Voyager 1 κολυμπούσε σε ένα σύννεφο πλάσματος 40 φορές πιο πυκνό από ότι στα εξωτερικά στρώματα της ηλιόσφαιρας.
«Όταν ακούσετε αυτή την ηχογράφηση, έχετε στο μυαλό σας ότι πρόκειται για ιστορικό γεγονός. Είναι η πρώτη φορά που καταγράφουμε τους ήχους του διαστρικού χώρου», δήλωσε ο υπεύθυνος του οργάνου που καταγράφει τα κύματα πλάσματος, Ντον Γκάρνετ.
Το Voyager 1 εκτοξεύτηκε το Σεπτέμβριο του 1977, δύο εβδομάδες μετά την εκτόξευση του Voyager 2. Παρ’όλο που το σκάφος Voyager 1 βρίσκεται εκτός του Ηλιακού μας Συστήματος, το Voyager 2 συνεχίζει το ταξίδι του εντός χωρίς να γνωρίζουν οι υπεύθυνοι της αποστολής πότε θα εξέλθει.
Για
πρώτη φορά στην ιστορία, ένα αντικείμενο κατασκευασμένο από τον άνθρωπο
βγήκε από το ηλιακό σύστημά μας, ανακοίνωσαν σήμερα οι επιστήμονες που
παρακολουθούν την πορεία του "Βόγιατζερ 1".
Σύμφωνα με τους αστροφυσικούς, το διαστημόπλοιο της NASA που εκτοξεύτηκε
το 1977 και πλέον απέχει περισσότερα από 18 δισεκατομμύρια χιλιόμετρα
από τον Ήλιο, βγήκε από την ηλιόπαυση, το απώτατο όριο του ηλιακού
συστήματος και πέρασε στο διαστρικό χώρο κατά πάσα πιθανότητα στις 25
Αυγούστου 2012, σύμφωνα με την ανάλυση των δεδομένων που έχουν σταλεί
στη Γη και δημοσιεύονται στην επιστημονική επιθεώρηση Science.
"Τώρα που έχουμε καινούρια, σημαντικά δεδομένα, πιστεύουμε ότι αυτό ήταν
το ιστορικό άλμα της ανθρωπότητας στο διαστρικό χώρο", δήλωσε ο Εντ
Στόουν του Τεχνολογικού Ινστιτούτου της Καλιφόρνιας. "Η ομάδα του
Βόγιατζερ χρειαζόταν χρόνο για να αναλύσει τα δεδομένα και να βγάλει
κάποιο νόημα. Όμως τώρα μπορούμε να απαντήσουμε στο ερώτημα που μας
βασάνιζε όλους: Φτάσαμε; και η απάντηση είναι "Ναι", πρόσθεσε ο Στόουν.
Το ακριβές "σύνορο" του ηλιακού συστήματος δεν είναι γνωστό. Οι
επιστήμονες περίμεναν επί χρόνια μια ένδειξη ότι το "Βόγιατζερ 1", που
ταξίδευε στα όρια της ηλιόσφαιρας, είχε βγει στο διαστρικό χώρο. Αρκετές
φορές μάλιστα —πιο πρόσφατα σε δύο μελέτες που δημοσιεύτηκαν φέτος—
είχαν συμπεράνει ότι το διαστημόπλοιο είχε φύγει από τα όρια του ηλιακού
συστήματος, όμως η NASA δεν επιβεβαίωνε τα ευρήματά τους.
Το "Βόγιατζερ 1" εκτοξεύτηκε στις 5 Σεπτεμβρίου 1977 και το ακολούθησε
ένα μήνα αργότερα το "αδελφό" σκάφος "Βόγιατζερ 2". Το 1979 έφτασε στον
Δία και τον επόμενο χρόνο στον Κρόνο, στέλνοντας στη Γη τις πρώτες
λεπτομερείς εικόνες από τους δορυφόρους αυτών των πλανητών. Ακολούθως
επισκέφθηκε τον Ουρανό και τον Ποσειδώνα ενώ το 1990 έστειλε και την
πρώτη πλήρη φωτογραφία του ηλιακού συστήματός μας.
"Το Βόγιατζερ έφτασε εκεί που δεν έχει πάει κανένα άλλο διαστημόπλοιο,
πετυχαίνοντας ένα από τα σημαντικότερα τεχνολογικά επιτεύγματα στην
ιστορία της επιστήμης" τόνισε ο διευθυντής των επιστημονικών αποστολών
της NASA Τζον Γκράνσφελντ.
Η διάρκεια ζωής των δύο Βόγιατζερ υπολογιζόταν αρχικά στα 5 έτη και η
αποστολή τους ήταν να εξερευνήσουν τους πλανήτες του ηλιακού συστήματος.
Σήμερα πάντως βρίσκονται σε σχετικά καλή κατάσταση και εξακολουθούν να
λειτουργούν. Εκτός των επιστημονικών οργάνων και των καμερών, μεταφέρουν
και από έναν χρυσό δίσκο επικαλυμμένο με χαλκό που περιέχει 115
φωτογραφίες και διάφορους φυσικούς ήχους καθώς και μηνύματα σε 55
γλώσσες. Εδώ και 35 χρόνια μεταφέρουν τα μηνύματα του τότε προέδρου των
ΗΠΑ Τζίμι Κάρτερ και του γενικού γραμματέα του ΟΗΕ Κουρτ Βαλντχάιμ.
Σύμφωνα με τους επιστήμονες, τα δύο διαστημόπλοια θα βρεθούν κοντά σε
άλλα άστρα σε περίπου δύο έτη φωτός, αφού διανύσουν δηλαδή περίπου 19
τρισεκατομμύρια χιλιόμετρα. "Τίποτα δεν μπορεί να σταματήσει την πορεία
του Βόγιατζερ 1 στο διάστημα, θα συνεχίσει για πολύ-πολύ καιρό, ίσως για
δισεκατομμύρια χρόνια", προέβλεψε ο αστροφυσικός Μαρκ Σουίσνταλ.
Νέα στοιχεία από το Mars Reconnaissance Orbiter (MRO) της NASA, που βρίσκεται εδώ και χρόνια σε τροχιά γύρω από τον Άρη, παρέχουν τις καλύτερες ως τώρα ενδείξεις ότι στον πλανήτη πέφτουν νιφάδες διοξειδίου του άνθρακα. Πρόκειται για το μόνο γνωστό παράδειγμα χιονόπτωσης διοξειδίου του άνθρακα οπουδήποτε στο ηλιακό μας σύστημα.
Το παγωμένο διοξείδιο του άνθρακα, γνωστό και ως «ξηρός πάγος», απαιτεί θερμοκρασίες της τάξης των μείον 125 βαθμών Κελσίου, πολύ χαμηλότερες από αυτές στις οποίες παγώνει το νερό. Τα νέα στοιχεία υπενθυμίζουν πως όσο κι αν ο Άρης μοιάζει με τη Γη, δεν παύει να έχει αρκετές διαφορές και ιδιομορφίες.
Οι ερευνητές, με επικεφαλής τον Πολ Χέιν του Εργαστηρίου Αεριοπροώθησης (JPL) της NASA και του πανεπιστημίου Caltech στην Καλιφόρνια, που δημοσίευσαν τη σχετική μελέτη στο περιοδικό της Αμερικανικής Γεωφυσικής Ένωσης «Journal of Geophysical Research», ανέλυσαν δεδομένα από τα νέφη πάνω από τον «κόκκινο πλανήτη», που αφορούν τα σωματίδια και τα αέρια στην αρειανή ατμόσφαιρα, ιδίως στην περιοχή του νοτίου πόλου του πλανήτη.
Τα όργανα του δορυφόρου MRO εντόπισαν ένα μεγάλο νέφος διοξειδίου του άνθρακα διαμέτρου περίπου 500 χιλιομέτρων που παρέμεινε επί μακρόν πάνω από τον πόλο, καθώς και μικρότερα και πιο βραχύβια νέφη του ίδιου αερίου σε χαμηλότερο ύψος.
Η ανάλυση έδειξε ότι τα παγωμένα σωματίδια του διοξειδίου του άνθρακα μέσα στα νέφη είναι αρκετά μεγάλα για να μπορούν να πέφτουν στο έδαφος όσο τα νέφη διατηρούνται. Η εκτίμηση αυτή επιβεβαιώθηκε και από παρατηρήσεις στο υπέρυθρο φάσμα των νεφών, που έδειξε ότι τα σωματίδια του «ξηρού πάγου» ξεκινούν από τα νέφη και εκτείνονται ως την επιφάνεια, κατά πάσα πιθανότητα με τη μορφή νιφάδων.
«Αυτές είναι οι πρώτες σαφείς ενδείξεις χιονο-νεφών διοξειδίου του άνθρακα. Είμαστε πλέον σίγουροι ότι τα νέφη αυτά αποτελούνται από νιφάδες διοξειδίου και αυτές είναι αρκετά βαριές για να πέφτουν ως χιόνι στην επιφάνεια», δήλωσε ο Χέιν.
Ο πάγος στην επιφάνεια του νοτίου πόλου του Άρη είναι το μόνο μέρος στον πλανήτη όπου το παγωμένο διοξείδιο του άνθρακα παραμένει όλο το έτος. Έως τώρα υπήρχε αμφιβολία για τον τρόπο που το διοξείδιο από την ατμόσφαιρα εναποτίθεται στο έδαφος. Τα νέα στοιχεία συνηγορούν ότι αυτό συμβαίνει με τη μορφή… χιονόπτωσης στη διάρκεια του αρειανού χειμώνα.
Το 2008, η αποστολή Phoenix Lander της NASA είχε παρατηρήσει για πρώτη φορά κανονικό χιόνι από νερό να πέφτει στον παγωμένο βορρά του Άρη.
Το απόγευμα της 5ης Ιουλίου 2011, ένας κομήτης 'βούτηξε' μέσα στον Ήλιο! Δεν ήταν ούτε η πρώτη, ούτε η τελευταία φορά που συνέβαινε κάτι τέτοιο, αλλά ποτέ πριν το γεγονός αυτό δεν είχε καταγραφεί από την κάμερα!
Όπως ανακοίνωσε η NASA, για πρώτη φορά στην ιστορία της αστρονομίας, βιντεοσκοπήθηκε σε πραγματικό χρόνο η καταστροφή ενός κομήτη που "αυτόκτόνησε" πέφτοντας στην επιφάνεια του Ήλιου.
Τέτοιοι κομήτες δεν είναι σπάνιοι. Πλησιάζουν επικίνδυνα κοντά στον Ήλιο και λόγω της έντονης θερμότητας και της ακτινοβολίας, εξατμίζονται και... εξαφανίζονται!
Για πρώτη φορά, το τέλος ενός τέτοιου κομήτη καταγράφηκε από δύο δορυφόρους, το Παρατηρητήριο Ηλιακής Δυναμικής (SDO) και το Ηλιακό και Ηλιοσφαιρικό Παρατηρητήριο (SOHO).
Για να καταφέρει κάποιος να δει τον κομήτη να "αυτοκτονεί" στο παρακάτω βίντεο, θα πρέπει να στρέψει την προσοχή του στην πάνω δεξιά πλευρά του Ήλιου. Μια μικρή λευκή κουκίδα που διασχίζει τον ηλιακό δίσκο και να χάνεται!
Σύμφωνα με την ανακοίνωση, ο συγκεκριμένος κομήτης ανήκε πιθανότατα στη οικογένεια κομητών Κρόιτζ, οι οποίοι είναι μικροί σε μέγεθος κομήτες που δημιουργήθηκαν από τη διάσπαση του μεγάλου μητρικού, πριν από μερικούς αιώνες.
Πέθανε ο Νιλ Άρμστρονγκ, ο πρώτος άνθρωπος που στις 20 Ιουλίου του 1969, πάτησε το πόδι του στο φεγγάρι με την αποστολή του Apollo 11.
Ο Νιλ Άρμστρονγκ αντιμετώπιζε καρδιακά προβλήματα και είχε υποβληθεί σε τετραπλό μπαιπάς στις 7 Αυγούστου, δύο ημέρες μετά την συμπλήρωση των 82 του χρόνων.
Μία μέρα πριν, στις 6 Αυγούστου, μια ιατρική εξέταση είχε δείξει μερική απόφραξη των αρτηριών που μεταφέρουν το αίμα προς την καρδιά.
Στην ιστορία θα μείνουν τα λόγια του "Είναι ένα μικρό βήμα για τον άνθρωπο, αλλά ένα γιγάντιο άλμα για την ανθρωπότητα".
Ο Νιλ Ώλντεν Άρμστρονγκ (Neil Alden Armstrong) ήταν Αμερικανός αστροναύτης, πιλότος και καθηγητής πανεπιστημίου, ο πρώτος άνθρωπος που πάτησε στη Σελήνη. Γεννήθηκε στις 5 Αυγούστου 1930 κοντά στο Wapakoneta του Οχάιο.
Χειριστής αεροσκάφους στην αεροπορία ναυτικού (1949 – 1952), συμμετείχε στον πόλεμο της Κορέας, πετώντας σε 78 αποστολές με ένα αεροπλάνο Grumman F9F-2 Panther. Αφού σπούδασε αεροναυπηγός, το 1955 μπήκε στην Εθνική Συμβουλευτική Επιτροπή Αεροναυτικής (NACA)- τη μετέπειτα NASA- κι εξελίχθηκε σε έναν από τους καλύτερους δοκιμαστές αεροσκαφών του κόσμου, πραγματοποιώντας επτά πτήσεις με ταχύτητα άνω των 5,74 Mach (6.000 χλμ./ώρα), σε ύψος άνω των 207.500 ποδών (60 χλμ.) με το πυραυλοκίνητο αεροσκάφος Χ-15.
Το 1962 επιλέχθηκε για το σώμα αστροναυτών και το 1966 ήταν κυβερνήτης της αποστολής Gemini 8, κατά την οποία πραγματοποιήθηκε η πρώτη σύνδεση δύο διαστημοπλοίων στο διάστημα. Η αποστολή παραλίγο να καταλήξει σε τραγωδία, όταν ο πύραυλος Egena με συνδεδεμένο πάνω του το Gemini άρχισε να περιστρέφεται ανεξέλεγκτα γύρω από τον εγκάρσιο άξονά του, όμως παρά τη ζάλη λόγω της περιστροφής ο Άρμστρονγκ κατάφερε με ψύχραιμους χειρισμούς να αποσυνδέσει το Gemini.
Η δεύτερη διαστημική του πτήση ως κυβερνήτη της αποστολής Apollo 11 τον έφερε στη Σελήνη, όπου στις 21 Ιουλίου, 1969 πάτησε πρώτος το πόδι του λέγοντας: «That's one small step for [a] man, one giant leap for mankind»- «Ένα μικρό βήμα για έναν άνθρωπο, ένα μεγάλο βήμα για την ανθρωπότητα».
Το 1970 διορίστηκε υπεύθυνος των αεροπορικών δραστηριοτήτων στη NASA, αλλά τον επόμενο χρόνο παραιτήθηκε για να γίνει καθηγητής στο Πανεπιστήμιο του Σινσινάτι. Σε αντίθεση με τον Μπαζ Ώλντριν, δεν έκανε πολλές δημόσιες εμφανίσεις, παρά τις προσφορές που.
Μέχρι το τέλος ζούσε στο Ίντιαν Χιλλ του Οχάιο, και ένας μικρός κρατήρας κοντά στο σημείο όπου πάτησε στη Σελήνη έχει το όνομά του.
Το πιο τέλειο σφαιρικό αντικείμενο του σύμπαντος είναι ο Ήλιος, σύμφωνα με Αμερικανούς επιστήμονες, οι οποίοι, όπως υποστηρίζουν, έκαναν τις πιο ακριβείς μετρήσεις που έχουν γίνει μέχρι σήμερα. Ανάλογες μετρήσεις αντιμετώπιζαν ιδιαίτερες δυσκολίες κυρίως εξαιτίας της παρεμβαλλόμενης ατμόσφαιρας της Γης.
Αυτήν τη φορά, οι μετρήσεις έγιναν από το διάστημα, πάνω από το πέπλο της γήινης ατμόσφαιρας, με τη βοήθεια του δορυφορικού Παρατηρητηρίου Ηλιακής Δυναμικής (SDΟ) της NASA, που βρίσκεται σε γεωσύγχρονη τροχιά γύρω από τον Ήλιο, τραβώντας περίπου 15.000 φωτογραφίες του άστρου μας κάθε μέρα.
Οι ερευνητές, με επικεφαλής τον δρα Τζέφρι Κουν του Ινστιτούτου Αστρονομίας του πανεπιστημίου της Χαβάης, που έκαναν τη σχετική δημοσίευση στο περιοδικό«Science», μέτρησαν για πρώτη φορά με τόση ακρίβεια το πόσο πεπλατυσμένος είναι ο Ήλιος στην περιοχή του ισημερινού του (25% λιγότερο από τις έως τώρα εκτιμήσεις τους).
Δήλωσαν έκπληκτοι, όπως είπαν, όταν ανακάλυψαν ότι ουσιαστικά το άστρο δεν «φουσκώνει» σχεδόν καθόλου, ειδικά αν ληφθεί υπόψη πόσο μεγάλο είναι.
Η διάμετρος του Ήλιου είναι περίπου 1,4 εκατ. χιλιόμετρα, αλλά η διαφορά της διαμέτρου του στον ισημερινό (οριζόντια διάμετρος) και ανάμεσα στους δύο πόλους (κάθετη διάμετρος) είναι μόλις δέκα έως δώδεκα χιλιόμετρα, απόσταση αμελητέα για ένα τόσο μεγάλο ουράνιο σώμα. Συγκριτικά, στη Γη, ο Ισημερινός (η οριζόντια διάμετρος) είναι πιο «φουσκωμένος» κατά περίπου 43 χιλιόμετρα σε σχέση με την απόσταση ανάμεσα στους δύο πόλους.
Αν ο Ήλιος είχε τις διαστάσεις μιας μπάλας ποδοσφαίρου, η ανεπαίσθητη διόγκωσή του στην περιοχή του ισημερινού του θα ήταν μικρότερη και από το πλάτος μιας ανθρώπινης τρίχας. Παράλληλα, αν συρρικνωνόταν σε μία σφαίρα διαμέτρου ενός μέτρου, η διάμετρος του ισημερινού του θα ήταν μόλις 17 εκατομμυριοστά του μέτρου μεγαλύτερη από τη διάμετρο βορείου-νοτίου πόλου, δηλαδή του άξονα περιστροφής του.
Μόνο μία τεχνητή σφαίρα από πυρίτιο -που όμως δεν είναι φυσικό αντικείμενο- μπορεί να είναι πιο τέλεια σφαιρική.
Γιγάντιες χιονοστιβάδες, που καλύπτουν πολύ μεγάλες αποστάσεις, παρατηρήθηκαν στο δορυφόρο του Κρόνου Ιαπετό. Οι επιστήμονες πιστεύουν πως το φαινόμενο αυτό μπορεί να δώσει μια εξήγηση για τις καταστροφικές κατολισθήσεις στη Γη.
Οι τεράστιες αυτές κατολισθήσεις πάγου στον Ιαπετό, οι οποίες είναι συχνές στο ουράνιο σώμα, εξελίσσονται με μεγαλύτερη ταχύτητα και σε μεγαλύτερο εύρος από αυτό που προβλέπουν τα γεωλογικά μοντέλα των επιστημόνων, οι οποίοι προβληματίζονται για την ερμηνεία του.
Ο παγωμένος Ιαπετός έχει τις περισσότερες γιγάντιες κατολισθήσεις στο ηλιακό μας σύστημα, μετά τον Άρη. Κάτι ανάλογο έχει επίσης, αλλά πιο σπάνια και σε μικρότερη έκταση, παρατηρηθεί στη Γη.
Οι εικόνες από το σκάφος «Κασίνι» δείχνουν ότι το φαινόμενο λαμβάνει χώρα σε μεγάλο βαθμό στον Ιαπετό. Ενώ στη Γη οι κατολισθήσεις συνήθως κινούνται σε οριζόντια διεύθυνση λιγότερο από το διπλάσιο της απόστασης της κάθετης πτώσης τους, στον Ιαπετό μπορούν να ταξιδέψουν οριζόντια επί πολλά χιλιόμετρα, μέχρι και 30 φορές περισσότερο από το ύψος της κάθετης πτώσης τους, κινούμενες σαν ύλη υγρής μάλλον παρά στερεής μορφής.
Οι ερευνητές, με επικεφαλής την Κέλσι Σίνγκερ του τμήματος Γεωλογικών και Πλανητικών Επιστημών του πανεπιστημίου Ουάσιγκτον-Σεν Λιούις, που έκαναν τη σχετική δημοσίευση στο περιοδικό γεωεπιστημών «Nature Geoscience», σύμφωνα με το BBC, πιστεύουν ότι, σε συγκεκριμένες περιπτώσεις, λόγω της πολύ χαμηλής θερμοκρασίας, αλλάζουν οι ιδιότητες της τριβής και ο πάγος γίνεται πιο γλιστερός, με συνέπεια να συμπεριφέρεται σαν υγρό ή άμμος της παραλίας.
Ο Ιαπετός, που ανακαλύφθηκε το 1671 από τον Τζιοβάνι Κασίνι και μελετήθηκε για πρώτη φορά από το ομώνυμο διαστημόπλοιο το 2004, έχει χαρακτηριστεί ως ο «γιν-γιανγκ» δορυφόρος του Κρόνου, επειδή η μία πλευρά του καλύπτεται από ένα σκούρο υλικό, ενώ η άλλη είναι πολύ πιο φωτεινή. Μια τεράστια κάθετη οροσειρά μυστηριώδους προέλευσης, που φθάνει σε ύψος 20 χιλιομέτρων (πολύ ψηλότερο από το Έβερεστ), κυκλώνει τον ισημερινό του και δίνει στο δορυφόρο την εικόνα ενός γιγάντιου καρυδιού, ενώ η επιφάνειά του φέρει μερικούς τεράστιους κρατήρες πρόσκρουσης βάθους έως 25 χλμ.
Τριάντα τεράστιες παγο-κατολισθήσεις ανιχνεύθηκαν στον Ιαπετό, από τις οποίες 17 στα τοιχώματα κρατήρων και 13 στις πλευρές της πανύψηλης οροσειράς του ισημερινού του. Οι αναλύσεις έδειξαν ότι η τριβή είναι πολύ μικρότερη σε σχέση με τα αντίστοιχα φαινόμενα χιονοστιβάδων στη Γη, με συνέπεια οι κατολισθήσεις πάγου στον Ιαπετό να κινούνται με σημαντικά μεγαλύτερη ταχύτητα.
Οι επιστήμονες πιστεύουν ότι αν μελετήσουν επισταμένα το φαινόμενο των παρατεταμένων κατολισθήσεων πάγου στον Ιαπετό, θα καταλάβουν καλύτερα γιατί κάτι ανάλογο συμβαίνει καμία φορά και στη Γη.
Μετά από ένα ταξίδι 8,5 μηνών και 352 εκατομμυρίων μιλίων, το εξερευνητικό όχημα της NASA προσγειώθηκε στις 5.33 GMT στην επιφάνεια του Άρη.
Το υψηλής τεχνολογίας σκάφος εισήλθε στην ατμόσφαιρα του κόκκινου πλανήτη με ταχύτητα 13,000 μιλίων/ώρα και στη συνέχεια επιβραδύνθηκε σιγά-σιγά με μια καινοτόμο τεχνική που ονομάζεται Sky Crane (Ουράνιος Γερανός), φτάνοντας τελικά σε έναν τεράστιο κρατήρα.
Την είδηση αποδέχτηκαν με ζητωκραυγές και φωνές στο Κέντρο Ελέγχου Αποστολών της NASA στην Pasadena, και μέσα σε λίγα δευτερόλεπτα το σκάφος είχε στείλει πίσω τις πρώτες φωτογραφίες της νέας του πατρίδας.
Για να το γιορτάσουν, οι επιστήμονες, εκτός από τις αγκαλιές και τα κλάματα χαράς, δίνανε ο ένας στον άλλο μπάρες Mars (ναι το δημοφιλές γλυκό σνακ με το όνομα του πλανήτη Άρη!).
Ο Διευθυντής της NASA, Charles Bolden χαρακτήρισε το γεγονός ως ένα μεγάλο βήμα προς το να καταφέρουμε να στείλουμε ανθρώπους στον Άρη: «Σήμερα, οι ρόδες του Curiocity άρχισαν να χαράζουν το δρόμο πάνω στον οποίο θα δούμε μια μέρα ανθρώπινα αποτυπώματα στον Άρη.»
Η αποστολή αυτή χαιρετίστηκε από τον Πρόεδρο Ομπάμα, ο οποίος είπε: «Απόψε, στον πλανήτη Άρη, οι Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής έγραψαν ιστορία.»
Η δυσκολότερο στιγμή της προσγείωσης ήταν μια εξωπραγματική περίπτωση γυμναστικών επιδείξεων κατά την διάρκεια των «7 λεπτών του τρόμου» οπότε και βρισκόταν σε πορεία σύγκρουσης προς την επιφάνεια του πλανήτη.
Η NASA ήταν έτοιμη για το «Super Bowl της πλανητικής εξερεύνησης,” δήλωσε ο Doug McCuistion, επικεφαλής του προγράμματος εξερεύνησης του Άρη, στο αρχηγείο της NASA: «Σκοράραμε και κερδίζαμε ή δεν σκοράραμε και δεν κερδίζαμε.»
Η τροχιά του Curiocity ήταν τόσο ακριβής που οδήγησε τους μηχανικούς στο να μην επιχειρήσουν μικροδιορθώσεις της τελευταίας στιγμής καθώς έμπαινε στην ατμόσφαιρα. «Είμαστε έτοιμοι να μπούμε», ανακοίνωσε ο Brian Portock, διαχειριστής της αποστολής.
Μη θέλοντας να προκαλέσουν την τύχη τους, οι πιλότοι του οχήματος πήραν τα… γουρλίδικα φιστίκια τους, καθώς ετοιμαζόντουσαν για την προσγείωση, ως μέρος μιας παλιάς παράδοσης στη NASA.
Αν κάποιος μπορούσε να αντιληφθεί το μέγεθος της αυξανόμενης αγωνίας, ήταν ο Steve Squyres, επιστήμονας από το Cornell University, επικεφαλής της τελευταίας επιτυχημένης αποστολής εξερεύνησης της NASA, το 2004.
Αυτή τη φορά ο Squyres είχε υποστηρικτικό ρόλο και σκόπευε να δει την προσγείωση με άλλους ερευνητές στη «γαλαρία των επιστημόνων». «Η προσγείωση στον Άρη είναι πάντα μια εμπειρία που σου ταράσσει το νευρικό σύστημα. Δεν πρόκειται ποτέ να πάρει κάποιος χαλαρά κάτι όπως η προσγείωση ενός διαστημικού σκάφους στον Άρη,» είπε.
Η προσπάθεια προσγείωσης ήταν ιδιαίτερα αγχωτική για τους επιστήμονες της διαστημικής υπηρεσίας. Θα δοκιμάζονταν μια καινούρια τεχνική, το όχημα θα έμπαινε στον αυτόματο πιλότο λόγω της καθυστέρησης της επικοινωνία ανάμεσα στη Γη και τον Άρη και η NASA είχε αναγκαστεί να κάνει διάφορες περικοπές λόγω προϋπολογισμού.
«Δεν υπάρχει τίποτα άλλο στο πρόγραμμα πέρα από την προγραμματισμένη εκτόξευση του δορυφόρου του Άρη το 2013,» δήλωσε το πρώην στέλεχος της NASA, Scott Hubbard, ο οποίος διδάσκει στο Stanford University.
Το Curiosity έχει ως κύρια αποστολή να μελετήσει κατά πόσο το περιβάλλον του πλανήτη είναι ικανό να φιλοξενήσει μορφές ζωής σε μικροβιακό έστω επίπεδο.
Τα τελευταία οχήματα που στάλθηκαν στον Άρη, το Spirit και το Opportunity Twin, είχαν περιβληθεί σε τεράστιους αερόσακους και αναπήδησαν στην επιφάνεια του πλανήτη το 2004. Τα σχέδια για το Curiosity περιελάμβαναν μερικά τεχνάσματα φρεναρίσματος παρόμοια με αυτά των διαστημικών λεωφορείων και ένα υπερηχητικό αλεξίπτωτο, ενώ το πρωτοποριακότερο τέχνασμα που σκέφτηκαν οι μηχανικοί ήταν η χρήση μιας πυραυλοκίνητης συσκευής από την οποία θα κρέμονταν με καλώδια το όχημα, η οποία θα εκτινάσσονταν σε ασφαλή απόσταση μόλις προσγειώνονταν το όχημα και κοβόντουσαν τα καλώδια.
Το πυρηνοκίνητο Curiosity, με μέγεθος ενός μικρού αυτοκινήτου, είναι γεμάτο με επιστημονικά εργαλεία, κάμερες και μετεωρολογικά όργανα. Περιλαμβάνει ένα ρομποτικό βραχίονα με τρυπάνι, ένα λέιζερ το οποίο είναι αποτελεσματικό απέναντι σε βράχια, ένα ολόκληρο εργαστήριο χημείας για να ανιχνεύει τα δομικά στοιχεία της ζωής και έναν μετρητή ακτινοβολίας.
Το όχημα παρακολούθησε επίσης τα επίπεδα ακτινοβολίας κατά τη διάρκεια του ταξιδιού για να βοηθήσει τη NASA να κατανοήσει καλύτερα τα ρίσκα για τους αστροναύτες μιας πιθανής μελλοντικής επανδρωμένης αποστολής.
Μετά από αρκετές εβδομάδες ελέγχων, οι έξι τροχοί του οχήματος θα μπορέσουν να κάνουν την πρώτη τους βόλτα και οι ρομποτικοί βραχίονες του να «ξεπιαστούν».
Η περιοχή της προσγείωσης κοντά στον ισημερινό του Άρη επιλέχθηκε επειδή υπάρχουν σημάδια πιθανής ύπαρξης νερού παντού, μία από τις προϋποθέσεις ύπαρξης ζωής όπως την ξέρουμε. Μέσα στον κρατήρα Gale υπάρχει ένα βουνό με ύψος τριών μιλίων και εικόνες από το διάστημα δείχνουν πως στη βάση του φαίνεται να υπάρχουν υψηλές περιεκτικότητες σε ορυκτά που σχηματίζονται με την παρουσία νερού.
Προηγούμενα ταξίδια στον Άρη έχουν αποκαλύψει την ύπαρξη πάγου κοντά στον Αρειανό βόρειο πόλο πάγου και ενδείξεις πως το νερό κάποτε έρεε, όταν ο πλανήτης δεν ήταν μια απέραντη έρημος όπως σήμερα.
O στόχος του Curiosity: να ψάξει για τα βασικά συστατικά της ζωής, όπως άνθρακα, άζωτο, φώσφορο, θείο και οξυγόνο. Δεν είναι εξοπλισμένο για να ψάξει για ζωντανούς ή απολιθωμένους μικροοργανισμούς. Για να πάρουμε τελικές απαντήσεις, μια μελλοντική αποστολή θα πρέπει να φέρει πίσω στη Γη δείγματα πετρωμάτων για να εξεταστούν.
Η αποστολή αυτή πετυχαίνει τη NASA σε μια φάση αναδιοργάνωσης της στρατηγική της πάνω στην εξερεύνηση του Άρη. Αντιμέτωπη με δύσκολες οικονομικές συνθήκες, η διαστημική υπηρεσία αποχώρησε από τη συνεργασία με τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Διαστήματος για την προσεδάφιση ενός οχήματος αποκομιδής πετρωμάτων το 2018. Οι Ευρωπαίοι αποφασίσανε να συνεργαστούν με τους Ρώσους, καθώς η NASA θα αποφασίσει ένα νέο πλάνο ενεργειών.
Παρά τη φήμη του Άρη ως νεκροταφείο διαστημοπλοίων, το ειδύλλιο των ανθρώπων με τον κόκκινο πλανήτη συνεχίζεται. Περισσότερες από τις μισές από τις δεκάδες αποστολές όλων των ειδών (δορυφόροι, οχήματα προσεδάφισης κλπ.) από τις ΗΠΑ, τη Σοβιετική Ένωση, την Ευρώπη και την Ιαπωνία έχουν τελειώσει άδοξα.
Το όχημα Opportunity της NASA είναι μία από τις λίγες αποστολές που ξεπέρασαν κάθε προσδοκία, καθώς συνεχίζει τις βόλτες του γύρω από έναν κρατήρα στο νότιο ημισφαίριο του Άρη μετά από οκτώ χρόνια.
Ένα μακρινό ηλιακό σύστημα, σε απόσταση περίπου 10.000 ετών φωτός από τη Γη, στο οποίο οι τροχιές των τριών -έως τώρα γνωστών- εξωπλανητών μοιάζουν πάρα πολύ με τις τροχιές των πλανητών του δικού μας συστήματος, εντόπισαν για πρώτη φορά αστρονόμοι.
Όλες βρίσκονται σχεδόν στο ίδιο επίπεδο μεταξύ τους και παράλληλα είναι ευθυγραμμισμένες με το επίπεδο περιστροφής του άστρου-ήλιου τους, δηλαδή με τον ισημερινό του.
Τα τελευταία χρόνια, οι επιστήμονες έχουν ανακαλύψει πολλά άλλα ηλιακά συστήματα με «εξωτικούς» εξωπλανήτες, όπως γιγάντιους αέριους «καυτούς Δίες» και βραχώδεις «σούπερ-Γαίες», όμως στις περισσότερες από αυτές τις περιπτώσεις οι εξωπλανήτες φαίνεται να έχουν ασυνήθιστες τροχιές, αρκετά διαφορετικές και εκκεντρικές σε σχέση με αυτές των πλανητών του δικού μας ηλιακού συστήματος, το οποίο εμφανίζει μία αξιοσημείωτη αστρονομική ευταξία.
Η Γη και οι υπόλοιποι επτά πλανήτες κινούνται γύρω από τον Ήλιο σαν δρομείς σε γειτονικές διαδρομές του ίδιου στίβου, στο ίδιο περίπου επίπεδο. Αντίθετα, πολλοί εξωπλανήτες, ιδίως οι λεγόμενοι «καυτοί Δίες», συνήθως εμφανίζουν χαοτική συμπεριφορά, με δραματικές κλίσεις ή και αντίστροφες τροχιές σε σχέση με αυτές του άστρου τους.
Τώρα, ερευνητές από τα πανεπιστήμια ΜΙΤ, Καλιφόρνιας-Σάντα Κρουζ κι άλλα ερευνητικά ινστιτούτα, με επικεφαλής τον αστροφυσικό Ρομπέρτο Σάντσις-Ογιέδα, ανίχνευσαν το πρώτο εξωπλανητικό σύστημα με εξίσου εύτακτες τροχιές πλανητών, οι οποίοι κινούνται γύρω από το άστρο Κέπλερ-30, μεγάλο και φωτεινό όσο ο δικός μας Ήλιος.
Χρησιμοποιώντας το διαστημικό τηλεσκόπιο «Κέπλερ», οι επιστήμονες διαπίστωσαν ότι το εν λόγω άστρο, όπως και το δικό μας, περιστρέφεται γύρω από ένα κάθετο άξονα και γύρω από αυτό περιφέρονται τρεις πλανήτες, όλοι στο ίδιο επίπεδο.
Ο ένας εξωπλανήτης, με διάμετρο περίπου τετραπλάσια από αυτή της Γης, έχει έτος (διάρκεια πλήρους περιφοράς γύρω από το άστρο του) 29 γήινων ημερών, ενώ οι άλλοι δύο, με διάμετρο εννέα και 12 φορές μεγαλύτερη της Γης, έχουν έτη 60 και 143 ημερών αντίστοιχα. Κανείς από τους τρεις εξωπλανήτες δεν είναι «καυτός Δίας». Το ίδιο το άστρο, που είναι σχετικά νεαρής ηλικίας, κάνει μία πλήρη περιφορά γύρω από το εαυτό του κάθε 16 μέρες.
Η ανακάλυψη, κατά τον καθηγητή φυσικής του ΜΙΤ Τζος Γουίν, δείχνει ότι το δικό μας ηλιακό σύστημα δεν συνιστά κάποια ασυνήθιστη «ιδιοτροπία» του σύμπαντος και το γεγονός ότι ο Ήλιος μας και οι πλανήτες κινούνται οργανωμένα στο ίδιο επίπεδο, κατά πάσα πιθανότητα δεν αποτελεί μία σπάνια σύμπτωση.
Το πόσο συχνό φαινόμενο είναι οι σταθερές και εύτακτες τροχιές των πλανητών στα αστρικά (ηλιακά) συστήματα, έχει σημασία για την εκτίμηση των πιθανοτήτων ύπαρξης εξωγήινης ζωής στο σύμπαν, καθώς, σύμφωνα με τον καθηγητή αστρονομίας Τζέημς Λόιντ του πανεπιστημίου Κορνέλ, οι σταθερές τροχιές ευνοούν ένα σταθερό κλίμα που, με τη σειρά του, ευνοεί την ανάπτυξη ζωής, όπως συνέβη και στη Γη.
Το πιο τέλειο σφαιρικό αντικείμενο του σύμπαντος είναι ο Ήλιος, σύμφωνα με Αμερικανούς επιστήμονες, οι οποίοι, όπως υποστηρίζουν, έκαναν τις πιο ακριβείς μετρήσεις που έχουν γίνει μέχρι σήμερα. Ανάλογες μετρήσεις αντιμετώπιζαν ιδιαίτερες δυσκολίες κυρίως εξαιτίας της παρεμβαλλόμενης ατμόσφαιρας της Γης.
